Adhyaya 31 Mantra 4 - Shukla Yajurveda | Arabic | Vedapath

Mantra 4

Rishi: Puruṣa-sūkta tradition

Devata: Puruṣa / Prajāpati

Chandas: Triṣṭubh

Samhita Patha (Devanagari)

त्रि॒पादू॒र्ध्व उदै॒त्पुरु॑ष॒: पादो॑ऽस्ये॒हाभ॑व॒त् पुन॑: । ततो॒ विष्व॒ङ् व्य॒क्रामत्साशनानश॒ने अ॒भि

Transliteration

tripā́d ūrdhvá udáit púruṣaḥ pā́do ’syehā́bhavat púnaḥ | táto víṣvaṅ vyàkrāmat sā́śanān aśáne abhí

Translation

وبثلاثةِ أرباعِه ارتفعَ بوروشا إلى العُلى؛ وأمّا رُبعُه فعاد فصار هنا من جديد. ومن هناك خطا في كلِّ جهة، فوق الآكِل وفوق المأكول.

Padapatha (Word Analysis)

त्रिपात् । ऊर्ध्वः । उदैत् । पुरुषः । पादः । अस्य । इह । अभवत् । पुनः । ततः । विष्वङ् । वि । अक्रामत् । स । अशनान् । अशने । अभि

Word by Word

त्रिपात्three-footed / having three quarters

ऊर्ध्वःupwards; aloft

उदैत्rose up; went upward

पुरुषःthe Puruṣa (Cosmic Person)

पादःone quarter; one foot

अस्यof him; his

इहhere

अभवत्became; came to be

पुनःagain; further

ततःfrom that; thereafter

विश्वङ्on all sides; in every direction

व्यक्रामत्strode forth; pervaded

सःhe

अशनानशनेin the eating and the non-eating (i.e., in the sentient and the insentient)

अभिtowards; over; upon

Entities Mentioned

Puruṣa

Prajāpati

Ritual Context

Viniyoga (Ritual Application)

Commentary Summary

Philosophical Concepts

Vedic Cosmology

Academic Analysis

Cross References

Yogic Application

Chanting Notes