Shukla Yajur Veda — Adhyaya 19, Mantra 54
Rishi: Pitṛyajña-tradition (collective attribution)
Devata: Soma/Indu (with Pitaraḥ as associated)
Chandas: Tr̥ṣṭubh (probable; confirm by metrical count)
Samhita Patha (Devanagari)
त्वᳪ सो॑म पि॒तृभि॑: संविदा॒नोऽनु॒ द्यावा॑पृथि॒वी आ त॑तन्थ । तस्मै॑ त इन्दो ह॒विषा॑ विधेम व॒यᳪ स्या॑म॒ पत॑यो रयी॒णाम्
Transliteration
tváṃ soma pitṛ́bhiḥ saṃvidānó 'nú dyā́vāpr̥thivī́ ā́ tatántha | tásmai te indo havíṣā vidhema vayáṃ syā́ma pátayo rayīṇā́m ||
Translation
يا سوما، وقد كنتَ في وفاقٍ مع الآباء (Pitṛ)، بسطتَ (قوتك) على امتداد السماء والأرض. لذلك الإندو المتلألئ منك نؤدّي العبادة بتقدمةٍ (havis) على وجهها؛ فليكن لنا أن نصير سادةَ الثروات.
Padapatha (Word Analysis)
त्वम् । सोम । पितृभिः । संविदानः । अनु । द्यावापृथिवी इति । आ । ततन्थ । तस्मै । ते । इन्दो इति । हविषा । विधेम । वयम् । स्याम । पतयः । रयीणाम्
Word by Word
त्वम्you
त्वम्:
कर्तृ
TypePronoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
सोमO Soma
सोम:
सम्बोधन
TypeNoun
Rootसोम (प्रातिपदिक)
पितृभिःwith the Fathers (ancestors)
पितृभिः:
सह/करण (सहकारक-भावः)
TypeNoun
Rootपितृ (प्रातिपदिक)
संविदानःbeing in accord/communing
संविदानः:
कर्तृ (विशेषणम्)
TypeParticiple (Adjective)
Rootसम् + √विद् (विदँ ज्ञाने) → संविद्; (कृदन्त-प्रातिपदिक)
अनुalong, following
अनु:
अव्यय (क्रियाविशेषणम्)
TypeIndeclinable
Rootअनु
द्यावापृथिवीHeaven-and-Earth
द्यावापृथिवी:
कर्म (ततन्थ इति क्रियायाः)
TypeNoun (dual compound)
Rootद्यावा-पृथिवी (द्वन्द्व-समास; प्रातिपदिक)
आforth, unto
आ:
अव्यय (क्रियाविशेषणम्)
TypeIndeclinable
Rootआ
ततन्थ(you) have stretched/spread
ततन्थ:
क्रिया
TypeVerb
Root√तन् (तनुँ विस्तारे) + आ (उपसर्ग) → आ-तन्
तस्मैto him/for him
तस्मै:
सम्प्रदान
TypePronoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
तेof you/your
ते:
सम्बन्ध (अधिकार-सम्बन्धः)
TypePronoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
इन्दोO Indu (Soma)
इन्दो:
सम्बोधन
TypeNoun
Rootइन्दु (प्रातिपदिक)
हविषाwith oblation
हविषा:
करण
TypeNoun
Rootहविस् (प्रातिपदिक)
विधेमmay we offer/perform
विधेम:
क्रिया
TypeVerb
Rootवि + √धा (धाञ् धारणे/स्थापने)
वयम्we
वयम्:
कर्तृ
TypePronoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
स्यामmay we be
स्याम:
क्रिया
TypeVerb
Root√अस् (असँ भुवि)
पतयःlords, masters
पतयः:
कर्तृ-प्रत्यय (स्याम इति क्रियायाः पूरकः/प्रेडिकेट्-नाम)
TypeNoun
Rootपति (प्रातिपदिक)
रयीणाम्of riches
रयीणाम्:
सम्बन्ध
TypeNoun
Rootरयि (प्रातिपदिक)
Entities Mentioned
S
Soma (Indu)P
Pitaraḥ (Fathers/Ancestors)D
Dyāvā-Pṛthivī (Heaven and Earth)Ritual Context
Viniyoga (Ritual Application)
Commentary Summary
Philosophical Concepts
Vedic Cosmology
Academic Analysis
Cross References
Yogic Application
Chanting Notes