Shukla Yajur Veda — Adhyaya 17, Mantra 50
Rishi: Yājñavalkya-tradition (general)
Devata: Agni
Chandas: Yajus (imperative prose-verse)
Samhita Patha (Devanagari)
उदे॑नमुत्त॒रां न॒याग्ने॑ घृतेनाहुत । रा॒यस्पोषे॑ण॒ सᳪ सृ॑ज प्र॒जया॑ च ब॒हुं कृ॑धि
Transliteration
úd enam uttarā́ṃ nayā́gne ghṛténā́huta | rāyás póṣeṇa sáṃ sṛja prajā́yā ca bahúṃ kṛdhi
Translation
قُدْهُ صعودًا إلى المقام الأعلى، يا أغني، يا من تُقَدَّمُ لك القُرْبانُ بالسَّمْنِ (الغِيّ). واجمعه بزيادةِ الثروة وبالرَّخاء؛ وبالذُّرِّيَّةِ اجعله غزيرًا وافِرًا.
Padapatha (Word Analysis)
उद् । एनम् । उत्तराम् । नय । अग्ने । घृतेन । आहुत । रायः । पोषेण । सम् । सृज । प्रजया । च । बहुम् । कृधि ।
Word by Word
उद्up, forth
उद्:
—
TypeIndeclinable
Rootउद् (उपसर्ग) / अव्यय
एनम्this (him/it)
एनम्:
Karma
TypePronoun
Rootइदम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक) → एनद्
उत्तराम्higher, northern; upward (direction)
उत्तराम्:
Karma
TypeAdjective
Rootउत्तर (प्रातिपदिक)
नयlead (you)!
नय:
—
TypeVerb
Rootनी (नयति)
अग्नेO Agni
अग्ने:
Sampradāna
TypeNoun
Rootअग्नि (प्रातिपदिक)
घृतेनwith ghee
घृतेन:
Karaṇa
TypeNoun
Rootघृत (प्रातिपदिक)
आहुतoffered, oblated
आहुत:
Karma
TypeParticiple (verbal adjective)
Rootआ-हु (धातु) → आहुत (कृदन्त)
रायस्of wealth
रायस्:
—
TypeNoun
Rootराय्/रायि (प्रातिपदिक: रयि/रायः)
पोषेणwith nourishment, prosperity
पोषेण:
Karaṇa
TypeNoun
Rootपोष (प्रातिपदिक)
सम्together, completely
सम्:
—
TypeIndeclinable
Rootसम् (उपसर्ग)
सृजrelease, send forth (you)!
सृज:
—
TypeVerb
Rootसृज् (सृजति)
प्रजयाwith offspring
प्रजया:
Karaṇa
TypeNoun
Rootप्रजा (प्रातिपदिक)
चand
च:
—
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
बहुम्much, abundant
बहुम्:
Karma
TypeAdjective
Rootबहु (प्रातिपदिक)
कृधिmake (you)!
कृधि:
—
TypeVerb
Rootकृ (करोति)
Entities Mentioned
A
AgniRitual Context
Viniyoga (Ritual Application)
Commentary Summary
Philosophical Concepts
Vedic Cosmology
Academic Analysis
Cross References
Yogic Application
Chanting Notes