Mantra 30
Rishi: ṛgvedic seer-tradition for Agni hymns (as embedded in VS)
Devata: Agni
Chandas: Triṣṭubh (to be verified)
Samhita Patha (Devanagari)
सᳪस॒मिद्यु॑वसे वृष॒न्नग्ने॒ विश्वा॑न्य॒र्य आ । इ॒डस्प॒दे समि॑ध्यसे॒ स नो॒ वसू॒न्या भ॑र
Transliteration
saṃsamíd yúvase vṛ́ṣann agne víśvāny aryá ā́ | iḍás-páde samídhyase sá no vásūny ā́ bhara
Translation
مُوقَدٌ إيقادًا حسنًا لأجل الفتيّ، يا أَغْنِي القويّ، أيّها الشريف، أقبِلْ إلى هنا بكلّ الخيرات. عند مقام «إِلا» (Iḍā) تُوقَد؛ فاحملْ إلينا الثروات.
Padapatha (Word Analysis)
संसमित् । युवसे । वृषन् । अग्ने । विश्वानि । अर्यः । आ । इडः-पदे । समिध्यसे । सः । नः । वसूनि । आ । भर ।
Word by Word
संसमित्kindling-stick; fuel (for kindling)
संसमित्:
कर्म (यजमानकृतकर्मणि—समिधः) / (वाक्ये उपपद-भावेन)
TypeNoun
Rootसम्-सम्-इध् (धातु) / समिध् (प्रातिपदिक)
युवसेO young one
युवसे:
सम्बोधन (आह्वान)
TypeAdjective
Rootयु (धातु) / युवन् (प्रातिपदिक)
वृषन्O mighty/bull-like one
वृषन्:
सम्बोधन (आह्वान)
TypeAdjective
Rootवृषन् (प्रातिपदिक)
अग्नेO Agni
अग्ने:
सम्बोधन (आह्वान)
TypeNoun
Rootअग्नि (प्रातिपदिक)
विश्वानिall (things)
विश्वानि:
कर्म
TypeAdjective
Rootविश्व (प्रातिपदिक)
अर्यःthe noble/benefactor (patron)
अर्यः:
कर्ता
TypeNoun
Rootअर्य (प्रातिपदिक)
आtowards; hither
आ:
(क्रियाविशेषण/उपसर्गार्थ—आगमन/आभिमुख्य)
TypeIndeclinable
Rootआ (उपसर्ग/निपात)
इडःof Iḍā (the invocation/Idā)
इडः:
सम्बन्ध (षष्ठी)
TypeNoun
Rootइड्/इळा (प्रातिपदिक)
पदेin/at the place
पदे:
अधिकारण
TypeNoun
Rootपद (प्रातिपदिक)
समिध्यसेyou are kindled; you kindle up
समिध्यसे:
(अकर्तृक-भावे) / कर्ता: त्वम् (अग्निः)
TypeVerb
Rootसम्-इध् (धातु)
सःhe/that (you)
सः:
कर्ता (आदेश/प्रार्थनावाक्ये)
TypePronoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
नःto us / for us
नः:
सम्प्रदान/सम्बन्ध (अस्मभ्यं/अस्माकम्—प्रयोगानुसार)
TypePronoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
वसूनिwealths; good things
वसूनि:
कर्म
TypeNoun
Rootवसु (प्रातिपदिक)
आhither; unto
आ:
(क्रियाविशेषण/उपसर्गार्थ—आनयन)
TypeIndeclinable
Rootआ (उपसर्ग/निपात)
भरbring; bear
भर:
(प्रार्थनायां) कर्ता: त्वम् (अग्निः)
TypeVerb
Rootभृ (धातु)
Entities Mentioned
A
AgniI
Iḍā (as īḍaspada)Ritual Context
Viniyoga (Ritual Application)
Commentary Summary
Philosophical Concepts
Vedic Cosmology
Academic Analysis
Cross References
Yogic Application
Chanting Notes