Mantra 4
Rishi: RV Savitṛ tradition (unspecified here)
Devata: Savitṛ
Chandas: Triṣṭubh
Samhita Patha (Devanagari)
यु॒ञ्जते॒ मन॑ उ॒त यु॑ञ्जते॒ धियो॒ विप्रा॒ विप्र॑स्य बृह॒तो वि॑प॒श्चित॑: । वि होत्रा॑ दधे वयुना॒विदेक॒ इन्म॒ही दे॒वस्य॑ सवि॒तुः परि॑ष्टुतिः
Transliteration
yuñjáte mána utá yuñjáte dhíyo víprā víprasya bṛható vipáścitaḥ | ví hótrā dadhe vayunāvíd éka ín mahī́ devásya savitúḥ páriṣṭutiḥ
Translation
إنهم يَشُدّونَ العقلَ، ويَشُدّونَ الأفكارَ—الـ«ڤِبرا» (الملهمون) من الـ«ڤِبرا» الملهم، العظيمِ، الكلّيِّ الحكمة. إنَّ الواحدَ، العارفَ بالسنن (vayuna)، قد وَزَّعَ وظائفَ الكهانة (hotra): عظيمةٌ هي التسبحةُ المُحيطةُ بالإله سافيتار.
Padapatha (Word Analysis)
यु॒ञ्जते॑ । मनः॑ । उ॒त । यु॑ञ्जते । धियः॑ । विप्राः॑ । विप्र॑स्य । बृह॒तः । वि॑प॒श्चितः॑ । वि । होत्राः॑ । द॒धे । व॒यु॒ना॒-विद् । एकः॑ । इत् । म॒ही । दे॒वस्य॑ । स॒वि॒तुः । परि॑-स्तुतिः
Word by Word
युञ्जते(they) yoke / apply
युञ्जते:
Kartā
TypeVerb
Rootयुज् (युजँ समाधौ/युजिर् योगे)
मनःmind
मनः:
Karma
TypeNoun
Rootमनस् (प्रातिपदिक)
उतand / also
उत:
—
TypeIndeclinable
Rootउत
युञ्जते(they) yoke / apply
युञ्जते:
Kartā
TypeVerb
Rootयुज्
धियःthoughts / insights
धियः:
Karma
TypeNoun
Rootधि (धी) (प्रातिपदिक)
विप्राःinspired sages
विप्राः:
Kartā
TypeNoun
Rootविप्र (प्रातिपदिक)
विप्रस्यof the sage
विप्रस्य:
—
TypeNoun
Rootविप्र (प्रातिपदिक)
बृहतःof the great
बृहतः:
—
TypeAdjective
Rootबृहन्त् (प्रातिपदिक)
विपश्चितःof the wise / discerning
विपश्चितः:
—
TypeAdjective
Rootविपश्चित् (प्रातिपदिक)
विapart / forth (intensifier)
वि:
—
TypeIndeclinable
Rootवि
होत्राthe priestly function (hotṛ-ship) / invocation
होत्रा:
Karma
TypeNoun
Rootहोत्रा (प्रातिपदिक)
दधेhe has placed / established
दधे:
Kartā
TypeVerb
Rootधा (डुधाञ् धारणपोषणयोः)
वयुनावित्the knower/guardian of (ritual) order and skill
वयुनावित्:
Kartā
TypeNoun/Adjective
Rootवयुनावित् (वयुन + अवित्) (प्रातिपदिक)
एकःone / unique
एकः:
Kartā
TypeAdjective
Rootएक (प्रातिपदिक)
इत्indeed / just
इत्:
—
TypeIndeclinable
Rootइत्
महीthe great (one) / greatness
मही:
Kartā
TypeNoun/Adjective
Rootमही (प्रातिपदिक)
देवस्यof the god
देवस्य:
—
TypeNoun
Rootदेव (प्रातिपदिक)
सवितुःof Savitṛ
सवितुः:
—
TypeNoun
Rootसवितृ (प्रातिपदिक)
परिष्टुतिःcomplete praise / encomium
परिष्टुतिः:
Kartā
TypeNoun
Rootपरिष्टुति (प्रातिपदिक)
Entities Mentioned
S
SavitṛH
Hotṛ (as office, under Savitṛ’s apportioning)Ritual Context
Viniyoga (Ritual Application)
Commentary Summary
Philosophical Concepts
Vedic Cosmology
Academic Analysis
Cross References
Yogic Application
Chanting Notes