Previous Mantra
Next Mantra

Mantra 30

Rishi: Yājñavalkya-tradition (Vājasaneyin transmission; individual ṛṣi attribution not explicit in the supplied excerpt)
Devata: Savitṛ (prasava) with a collective invocation of multiple deities culminating in 'devatā'
Chandas: Mixed/prose-formula (yajus); not a fixed ṛgvedic metre

स॒वि॒त्रा प्र॑सवि॒त्रा सर॑स्वत्या वा॒चा त्वष्ट्रा॑ रू॒पैः पू॒ष्णा प॒शुभि॒रिन्द्रे॑णा॒स्मे बृह॒स्पति॑ना॒ ब्रह्म॑णा॒ वरु॑णे॒नौज॑सा॒ऽग्निना॒ तेज॑सा॒ सोमे॑न॒ राज्ञा॒ विष्णु॑ना दश॒म्या दे॒वत॑या॒ प्रसू॑त॒: प्र स॑र्पामि

savitrā́ prasavitrā́ sarasvatyā́ vācā́ tvaṣṭrā́ rūpaíḥ pūṣṇā́ paśúbhir índreṇā́smé bṛ́haspátinā bráhmaṇā váruṇenáujasā́’gnínā téjasā sómená rā́jñā víṣṇunā daśamyā́ devátayā prasūtáḥ prá sarpāmi

مُندفِعًا بسافيتْرِ، نعم بالمُحرِّك؛ وبسَرَسْفَتي مع الكلام؛ وبتْفَشْتْرِ مع الأشكال؛ وببوشَن مع الماشية؛ وبإندرا لخيرِنا؛ وببْرِهَسْپَتي مع الدعاء؛ وبالبْرَهْمَن؛ وبفَرونا مع القوّة؛ وبأغني مع البهاء؛ وبسوما الملك؛ وبفِشنو؛ وبالإله العاشر—مُندفِعًا بالألوهيّة أتقدّم (أزحف) إلى الأمام.

सवित्रा । प्रसवित्रा । सरस्वत्या । वाचा । त्वष्ट्रा । रूपैः । पूष्णा । पशुभिः । इन्द्रेण । अस्मे इति । बृहस्पतिना । ब्रह्मणा । वरुणेन । ओजसा । अग्निना । तेजसा । सोमेन । राज्ञा । विष्णुना । दशम्या । देवतया । प्रसूतः । प्र । सर्पामि

सवित्राby Savitṛ
सवित्रा:
करण
TypeNoun
Rootसवितृ
प्रसवित्राby the Impeller (Prasavitṛ)
प्रसवित्रा:
करण
TypeNoun
Rootप्रसवितृ (प्र+सवितृ)
सरस्वत्याby Sarasvatī
सरस्वत्या:
करण
TypeNoun
Rootसरस्वती
वाचाby Speech
वाचा:
करण
TypeNoun
Rootवाच्
त्वष्ट्राby Tvaṣṭṛ
त्वष्ट्रा:
करण
TypeNoun
Rootत्वष्टृ
रूपैःwith forms
रूपैः:
करण
TypeNoun
Rootरूप
पूष्णाby Pūṣan
पूष्णा:
करण
TypeNoun
Rootपूषन्
पशुभिःwith cattle/animals
पशुभिः:
करण
TypeNoun
Rootपशु
इन्द्रेणby Indra
इन्द्रेण:
करण
TypeNoun
Rootइन्द्र
अस्मेamong us / in us
अस्मे:
अधिकारण
TypePronoun
Rootअस्मद्
बृहस्पतिनाby Bṛhaspati
बृहस्पतिना:
करण
TypeNoun
Rootबृहस्पति
ब्रह्मणाby sacred utterance / brahman
ब्रह्मणा:
करण
TypeNoun
Rootब्रह्मन्
वरुणेनby Varuṇa
वरुणेन:
करण
TypeNoun
Rootवरुण
ओजसाwith strength
ओजसा:
करण
TypeNoun
Rootओजस्
अग्निनाby Agni
अग्निना:
करण
TypeNoun
Rootअग्नि
तेजसाwith brilliance
तेजसा:
करण
TypeNoun
Rootतेजस्
सोमेनby Soma
सोमेन:
करण
TypeNoun
Rootसोम
राज्ञाby the King (Soma as king)
राज्ञा:
करण
TypeNoun
Rootराजन्
विष्णुनाby Viṣṇu
विष्णुना:
करण
TypeNoun
Rootविष्णु
दशम्याby the tenth
दशम्या:
करण
TypeAdjective (ordinal)
Rootदशमी
देवतयाby the deity
देवतया:
करण
TypeNoun
Rootदेवता
प्रसूतःimpelled / set in motion
प्रसूतः:
कर्तृ (वाक्यस्य कर्ता)
TypeParticiple (Adjective)
Rootप्र√सू (प्रसूत) / प्रसूत (कृदन्त-प्रातिपदिक)
प्रforth, forward
प्र:
TypeIndeclinable (prefix/adverb)
Rootप्र
सर्पामिI creep/move forward
सर्पामि:
क्रिया
TypeVerb
Root√सृप्
S
Savitṛ (Prasavitṛ)
S
Sarasvatī
T
Tvaṣṭṛ
P
Pūṣan
I
Indra
B
Bṛhaspati
V
Varuṇa
A
Agni
S
Soma (Rājan)
V
Viṣṇu
D
Daśamyā Devatā (the ‘Tenth deity’)