Previous Verse
Next Verse

Shiva Purana — Rudra Samhita, Shloka 33

त्रिपुरमोहनम्

Tripuramohana — “The Delusion/Enchanting of Tripura”

वृक्षांश्छित्वा पशून्हत्वा कृत्वा रुधिरकर्दमम् । दग्ध्वा वह्नौ तिलाज्यादि चित्रं स्वर्गोऽभिलष्यते

vṛkṣāṃśchitvā paśūnhatvā kṛtvā rudhirakardamam | dagdhvā vahnau tilājyādi citraṃ svargo'bhilaṣyate

بعد قطع الأشجار وقتل الحيوانات وجعل الأرض وحلًا من الدم، ثم إحراق السمسم والسمن (الغي) وسائر القرابين في النار—يشتاق المرء، على نحو عجيب، إلى السماء غايةً له.

वृक्षान्trees
वृक्षान्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootवृक्ष (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया (2), बहुवचन
छित्वाhaving cut
छित्वा:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootछिद् (धातु)
Formक्त्वान्त-अव्ययकृदन्त (gerund/absolutive), ‘having cut’
पशून्animals
पशून्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootपशु (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया (2), बहुवचन
हत्वाhaving killed
हत्वा:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootहन् (धातु)
Formक्त्वान्त-अव्ययकृदन्त (gerund), ‘having killed’
कृत्वाhaving made
कृत्वा:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootकृ (धातु)
Formक्त्वान्त-अव्ययकृदन्त (gerund), ‘having made/done’
रुधिर-कर्दमम्a mire of blood
रुधिर-कर्दमम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootरुधिर (प्रातिपदिक) + कर्दम (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया (2), एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुषः (रुधिरस्य कर्दमः)
दग्ध्वाhaving burnt
दग्ध्वा:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootदह् (धातु)
Formक्त्वान्त-अव्ययकृदन्त (gerund), ‘having burnt’
वह्नौin the fire
वह्नौ:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeNoun
Rootवह्नि (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सप्तमी (7), एकवचन
तिल-आज्य-आदिsesame, ghee, etc.
तिल-आज्य-आदि:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootतिल (प्रातिपदिक) + आज्य (प्रातिपदिक) + आदि (प्रातिपदिक/अव्ययीभाव-प्राय)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2), एकवचन; समाहार-द्वन्द्वः (तिलं च आज्यं च इत्यादि)
चित्रम्wonderful; strange
चित्रम्:
Karma (कर्म) / Predicative (विशेषण)
TypeAdjective
Rootचित्र (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया (1/2), एकवचन; विशेषण
स्वर्गःheaven
स्वर्गः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootस्वर्ग (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1), एकवचन
अभिलष्यतेis desired/longed for
अभिलष्यते:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootअभि-लष् (धातु)
Formलट्-लकार (Present), प्रथमपुरुष (3rd), एकवचन; आत्मनेपद

Sūta Gosvāmi (narrating the Purāṇic teaching to the sages at Naimiṣāraṇya)

Tattva Level: pasha

Shiva Form: Āghoramūrti

Significance: Condemns the contradiction of seeking svarga through ecological and animal violence; in Śaiva Siddhānta such acts thicken pāśa (bondage) via karma and mala, whereas Śiva’s path emphasizes purity and compassion.

Offering: naivedya

FAQs

The verse points to the contradiction of committing harm (violence to beings and nature) and then seeking “svarga” through ritual fire-offerings; from a Shaiva Siddhanta lens, such desire-driven ritual becomes pāśa (bondage), while Shiva-bhakti and purity of conduct lead toward liberation.

It implicitly redirects the seeker from merit-seeking ritualism to devotion and inner transformation: Linga-worship of Saguna Shiva emphasizes śuddhi (purification), compassion, and surrender, rather than external acts performed for heavenly reward.

A practical takeaway is to prioritize non-violence and sattvic worship—japa of the Pañcākṣarī (“Om Namaḥ Śivāya”), simple offerings (water, bilva), and mindful restraint—over harmful acts done for ritual “results.”