Shloka 60

मेना-शिवदर्शन-प्रस्थानम् | Menā’s Quest to Behold Śiva

Departure for Śiva’s Darśana

Devanagari script

कपर्दिनं चन्द्रमौलिं दशहस्तं कपालि नम् । व्याघ्रचर्मोत्तरीयञ्च पिनाकवरपाणिनम्

Transliteration

kapardinaṃ candramauliṃ daśahastaṃ kapāli nam | vyāghracarmottarīyañca pinākavarapāṇinam

Translation

أسجد للرب ذي الخُصل المعقودة، المتوَّج بالقمر؛ وللكَبَالِي حاملِ إناء الجمجمة؛ لذاك ذي الأيادي العشر، المتوشِّح بجلد النمر، القابض بيده قوسَ بيناكا الفائق.

Word by Word

• कपर्दिनम्: the matted-haired one (Śiva)
• कपर्दिनम्: Karma (कर्म)
• Type: Noun
• Root: कपर्दिन् (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (कर्म), एकवचन; -इन्-प्रत्ययान्त (possessor noun)

• चन्द्रमौलिम्: him whose crest bears the moon
• चन्द्रमौलिम्: Karma (कर्म)
• Type: Noun
• Root: चन्द्र + मौलि (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुषः (चन्द्रस्य मौलिः)

• दशहस्तम्: the ten-handed one
• दशहस्तम्: Karma (कर्म)
• Type: Noun
• Root: दश + हस्त (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; द्विगु-समासः (दश हस्ताः यस्य)

• कपाली: the skull-bearer
• कपाली: Karta (कर्ता)
• Type: Noun
• Root: कपालिन् (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; -इन्-प्रत्ययान्त

• नम्: (I) bow
• नम्: Kriyā (क्रिया)
• Type: Verb
• Root: नम् (धातु)
• Form: लट्-लकार (Present), उत्तमपुरुष, एकवचन; परस्मैपद; (अस्मदर्थे) ‘I bow’

• व्याघ्रचर्मोत्तरीयम्: (having) a tiger-skin as upper garment
• व्याघ्रचर्मोत्तरीयम्: Karma (कर्म)
• Type: Noun
• Root: व्याघ्र + चर्म + उत्तरीय (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; तत्पुरुष-समासः (व्याघ्रस्य चर्म = व्याघ्रचर्म; व्याघ्रचर्म एव उत्तरीयम्)

• च: and
• च: Sambandha (सम्बन्ध/समुच्चय)
• Type: Indeclinable
• Root: च (अव्यय)
• Form: समुच्चय-अव्यय (conjunction)

• पिनाकवरपाणिनम्: him whose hand holds the excellent Pināka (bow)
• पिनाकवरपाणिनम्: Karma (कर्म)
• Type: Noun
• Root: पिनाक + वर + पाणि (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; तत्पुरुषः (पिनाकं वरं यस्य पाणिः / पिनाक-वर-पाणिः)

Speaker

Suta Goswami

Shaiva Theology

Tattva Level: pati

Shiva Form: Rudra

Characters & Entities

• Shiva

FAQs

What is the spiritual significance of this verse in the Shiva Purana?

The verse is a dhyāna-stuti that fixes the mind on Saguna Shiva’s sacred marks—matted hair, moon, skull-bowl, tiger-skin, and Pināka—so devotion becomes concentrated and purifying, leading the bound soul (paśu) toward Shiva’s grace (pati-anugraha).

How does this verse relate to the worship of the Linga or Saguna Shiva?

It supports Saguna upāsanā: the devotee contemplates Shiva’s compassionate, form-endowed presence while worshipping the Linga, understanding the Linga as the supreme reality made approachable through auspicious symbols and attributes.

What ritualistic or meditative practice is suggested here?

Use this as a dhyāna-verse before Linga-pūjā: apply bhasma (tripuṇḍra), mentally visualize Chandramauli-Kapālī Shiva, and repeat the Panchākṣarī mantra “Om Namaḥ Śivāya” with steady attention.