Rig Veda 7.24.2: Mandala 7, Sukta 24, Mantra 2

Sukta 7.24

Rishi: Vasiṣṭha (Vasiṣṭha-gotra; Maṇḍala 7 attribution)

Devata: Indra

Chandas: Triṣṭubh

Samhita Patha (Devanagari)

गृभीतं ते मन इन्द्र द्विबर्हाः सुतः सोमः परिषिक्ता मधूनि । विसृष्टधेना भरते सुवृक्तिरियमिन्द्रं जोहुवती मनीषा ॥

Sanskrit recitationRig Veda 7.24.2

Transliteration

gṛbhītaṃ te maná indra dvi-barhāḥ sutáḥ sómaḥ pári-siktā mádhūni | visṛ́ṣṭa-dhenā bharate su-vṛ́ktir iyám índraṃ jóhuvatī manīṣā ||

Translation

يا إندرا، إنّ ذهنَكَ مُمسَكٌ ومُوثَقٌ بسوما المعصورِ بقوّةٍ مزدوجة، وقد أُفيضتْ حوله جواهرُه العسليّة. وهذه الكلمةُ المُحكَمةُ الصياغة—مُطلِقةً سُيولَ الوفرة—تتقدّم حاملةً نفسَها؛ إنّها هذه البصيرةُ المُنيرةُ التي تُناجي إندرا من أجل النشوة والازدياد.

Ask anything about this verse...Ask

Word by Word

• गृभीतम्: seized, grasped
• गृभीतम्: कर्म (गृहीतं मनः = ‘seized mind’)
• Type: Participle/Adjective
• Root: ग्रह् (√ग्रह्) → गृभीत (PPP)

• ते: of you, your
• ते: सम्बन्ध (possessor)
• Type: Pronoun
• Root: युष्मद्

• मनः: mind
• मनः: कर्म (with गृभीतम्)
• Type: Noun
• Root: मनस्

• इन्द्र: O Indra
• इन्द्र: सम्बोधन
• Type: Noun (proper)
• Root: इन्द्र

• द्विबर्हाः: O two-seated / having two barhis (two ritual seats)
• द्विबर्हाः: विशेषण (इन्द्रस्य)
• Type: Adjective (epithet)
• Root: द्वि-बर्हिस् (प्रातिपदिक)

• सुतः: pressed
• सुतः: विशेषण (सोमः)
• Type: Participle/Adjective
• Root: सु (√सु ‘to press’) → सुत (PPP)

• सोमः: Soma
• सोमः: कर्तृ (of ‘परिषिक्ता(नि)’ as described)
• Type: Noun
• Root: सोम

• परिषिक्तानि: poured around, sprinkled
• परिषिक्तानि: विशेषण (मधूनि)
• Type: Participle/Adjective
• Root: सिच् (√सिच् ‘to pour/sprinkle’) + परि- → परिषिक्त (PPP)

• मधूनि: sweet (honeyed) drinks
• मधूनि: कर्तृ/विषय (things offered: ‘sweet draughts’)
• Type: Noun
• Root: मधु

• विसृष्टधेना: having the streams (of milk/offerings) let loose
• विसृष्टधेना: विशेषण (सुवृक्तिः)
• Type: Adjective (compound)
• Root: वि-सृज् (√सृज् ‘to let loose’) → विसृष्ट + धेनु (समास)

• भरते: brings, bears
• भरते: क्रिया
• Type: Verb
• Root: भृ (√भृ ‘to bear/bring’)

• सुवृक्तिः: the well-turned hymn
• सुवृक्तिः: कर्तृ (of भरते)
• Type: Noun
• Root: सु-वृक्ति (प्रातिपदिक; ‘good hymn/utterance’)

• इयम्: this
• इयम्: कर्तृ (of जोहुवती)
• Type: Pronoun
• Root: इदम्

• इन्द्रम्: Indra
• इन्द्रम्: कर्म (of जोहुवती)
• Type: Noun (proper)
• Root: इन्द्र

• जोहुवती: invoking, calling repeatedly
• जोहुवती: क्रियाविशेषण/कर्तृ-विशेषण (इयम् मनीषा)
• Type: Participle (present)
• Root: हु (√हु ‘to call/invoke’) with intensive/reduplicated stem जोहू-

• मनीषा: thought, inspired insight
• मनीषा: कर्तृ (of implied ‘is/does’; apposition to इयम्)
• Type: Noun
• Root: मनीषा (प्रातिपदिक; from √मन् ‘to think’)