Rig Veda 4.25.4: Mandala 4, Sukta 25, Mantra 4

Sukta 4.25

Rishi: Vāmadeva Gautama (traditional attribution for RV 4.25)

Devata: Indra (with Agni as enabling power in the verse)

Chandas: Triṣṭubh

Samhita Patha (Devanagari)

तस्मा अग्निर्भारतः शर्म यंसज्ज्योक्पश्यात्सूर्यमुच्चरन्तम् । य इन्द्राय सुनवामेत्याह नरे नर्याय नृतमाय नृणाम् ॥

Transliteration

tásmā agnír bhā́rataḥ śárma yaṃsat jyók paśyāt sū́ryam ut-cárantam | yá índrāya sunávāma íty ā́ha náre náryāya nṛ́tamāya nṛṇā́m ||

Translation

له فليهب أغني، قوةَ بهاراتا، سلامًا واقيًا مأمونًا، لكي يطيل النظر إلى سُوريا وهو يصعد عاليًا. ومن يقول: «هلمّ نعصر السُّوما لإندرا»—فذلك الرجل للإنسان، وللرجولة الحقّة، ولأشدّ الرجال بأسًا.

Ask anything about this verse...Ask

Word by Word

• तस्मै: to him
• तस्मै: सम्प्रदान
• Type: Pronoun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)

• अग्निः: Agni
• अग्निः: कर्तृ
• Type: Noun
• Root: अग्नि-

• भारतः: the Bhārata (of the Bharatas)
• भारतः: कर्तृ
• Type: Adjective (epithet)
• Root: भारत- (patronymic from भरत)

• शर्म: protection, shelter
• शर्म: कर्म
• Type: Noun
• Root: शर्मन्-

• यंसत्: may he grant
• यंसत्: —
• Type: Verb
• Root: यम् (यच्छति/यमति) धातु

• ज्योक्: continually, for a long time
• ज्योक्: अधिकारण (काल-भावे)
• Type: Indeclinable
• Root: ज्योक्

• पश्यात्: may he see
• पश्यात्: —
• Type: Verb
• Root: पश् (दृश्-अर्थे) धातु

• सूर्यम्: the Sun
• सूर्यम्: कर्म
• Type: Noun
• Root: सूर्य-

• उच्चरन्तम्: rising, moving upward
• उच्चरन्तम्: कर्म
• Type: Participle
• Root: उत्-चर् धातु (चर्) + उपसर्ग उत्

• यः: who
• यः: कर्तृ
• Type: Pronoun (relative)
• Root: यद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)

• इन्द्राय: for Indra
• इन्द्राय: सम्प्रदान
• Type: Noun
• Root: इन्द्र-

• सुनवाम: may we press (Soma)
• सुनवाम: —
• Type: Verb
• Root: सु (सवति/सुनोति) धातु

• इति: thus
• इति: —
• Type: Indeclinable
• Root: इति

• आह: said
• आह: —
• Type: Verb
• Root: अह्/आह् (ब्रू-अर्थे; परोक्ष-परिपूर्ण ‘आह’)

• नरे: to the man/hero
• नरे: सम्प्रदान
• Type: Noun
• Root: नर-

• नर्याय: manly, heroic
• नर्याय: सम्प्रदान
• Type: Adjective
• Root: नर्य-

• नृतमाय: to the most heroic (one)
• नृतमाय: सम्प्रदान
• Type: Adjective (superlative used substantively)
• Root: नृतम- (नृ + तमप्; ‘most manly/best of men’)

• नृणाम्: of men
• नृणाम्: सम्बन्ध
• Type: Noun
• Root: नृ-