HomeRig VedaMandala 1Sukta 105Mantra 7
Previous Mantra
Next Mantra

Mantra 7

Sukta 1.105

Rishi: Kutsa Āṅgirasa
Devata: Indra (implied rescuer of the distressed singer); Rodasī refrain
Chandas: Triṣṭubh

अहं सो अस्मि यः पुरा सुते वदामि कानि चित् । तं मा व्यन्त्याध्यो वृको न तृष्णजं मृगं वित्तं मे अस्य रोदसी ॥

अ॒हं सो अ॑स्मि॒ यः पु॒रा सु॒ते वदा॑मि॒ कानि॑ चित् । तं मा॑ व्यन्त्या॒ध्यो॒३॒॑ वृको॒ न तृ॒ष्णजं॑ मृ॒गं वि॒त्तं मे॑ अ॒स्य रो॑दसी ॥

aháṃ só asmí yáḥ purā suté vádāmi kā́ni cit | táṃ mā vyanty ā́dhyo vṛ́ko ná tṛ́ṣṇajaṃ mṛgáṃ vittáṃ me asyá rodasī ||

أنا ذاك الذي كان من قبل، عند عصر سوما Soma، ينطق بأشياء كثيرة؛ وها هي الفاقة تطاردني—كما يطارد الذئبُ ظبيًا مولودًا من العطش—يا سماءُ ويا أرضُ، اعرفا كنزَ هذا السعي مني.

अ॒हम् । सः । अ॒स्मि॒ । यः । पु॒रा । सु॒ते । वदा॑मि । कानि॑ । चि॒त् । तम् । मा॒ । व्य॒न्ति॒ । आ॒ऽध्यः॑ । वृकः॑ । न । तृ॒ष्णऽज॑म् । मृ॒गम् । वि॒त्तम् । मे॒ । अ॒स्य । रो॒द॒सी॒ इति॑ ॥अहम् । सः । अस्मि । यः । पुरा । सुते । वदामि । कानि । चित् । तम् । मा । व्यन्ति । आध्यः । वृकः । न । तृष्णजम् । मृगम् । वित्तम् । मे । अस्य । रोदसी इति ॥aham | saḥ | asmi | yaḥ | purā | sute | vadāmi | kāni | cit | tam | mā | vyanti | ādhyaḥ | vṛkaḥ | na | tṛṣṇa-jam | mṛgam | vittam | me | asya | rodasī

अहम्I
अहम्:
कर्तृ
TypePronoun
Rootअहम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
सःthat (one), he
सः:
कर्तृ (अहम्-समनाधिकरण)
TypePronoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
अस्मिam
अस्मि:
TypeVerb
Rootअस् (धातु)
यःwho
यः:
कर्तृ (सापेक्ष-सम्बन्धः)
TypePronoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
पुराformerly, before
पुरा:
अधिकरण (काल)
TypeIndeclinable
Rootपुरा (अव्यय)
सुतेat the pressing (of Soma)
सुते:
अधिकरण (काल/अवस्था: ‘when Soma is pressed’)
TypeParticiple/Adjective
Rootसु (धातु) → सुत (कृदन्त-प्रातिपदिक)
वदामिI speak
वदामि:
TypeVerb
Rootवद् (धातु)
कानिwhat (things), which (things)
कानि:
कर्म
TypePronoun
Rootकिम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
चित्even, at all
चित्:
TypeIndeclinable
Rootचित् (अव्यय/निपात)
तम्him
तम्:
कर्म (व्यन्ति इत्यस्य)
TypePronoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
माme
मा:
कर्म (व्यन्ति इत्यस्य)
TypePronoun
Rootअहम् (सर्वनाम) → मा (एन्क्लिटिक)
व्यन्तिthey pursue, they chase
व्यन्ति:
TypeVerb
Rootवी/व्य (धातु: ‘to pursue, to hunt, to drive’ वैदिक प्रयोग)
अध्यःover, upon; intensely (particle)
अध्यः:
TypeIndeclinable
Rootअधि (उपसर्ग/अव्यय) + इ (धातु) → अध्य (अव्यय/निपात)
वृकःwolf
वृकः:
कर्तृ (उपमान-कर्तृ)
TypeNoun
Rootवृक (प्रातिपदिक)
like, as
:
TypeIndeclinable
Rootन (अव्यय)
तृष्णजम्thirst-driven, parched
तृष्णजम्:
कर्म (व्यन्ति इत्यस्य; ‘मृगम्’ विशेषणम्)
TypeAdjective
Rootतृष्णा (प्रातिपदिक) + ज (कृदन्त-प्रत्यय: ‘ज’ = ‘born from/caused by’) → तृष्णज
मृगम्a wild animal, deer
मृगम्:
कर्म (व्यन्ति इत्यस्य)
TypeNoun
Rootमृग (प्रातिपदिक)
वित्तम्found, obtained
वित्तम्:
TypeParticiple/Adjective
Rootविद् (धातु: ‘to find/know’) → वित्त (कृदन्त; PPP)
मेmy, of me
मे:
सम्बन्ध
TypePronoun
Rootअहम् (सर्वनाम) → मे
अस्यof this
अस्य:
सम्बन्ध
TypePronoun
Rootइदम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक) → अस्य
रोदसीthe two worlds (heaven and earth)
रोदसी:
कर्तृ/कर्म (संदर्भानुसार: ‘द्यावापृथिव्यौ’ = the two worlds)
TypeNoun
Rootरोदसी (द्विवचन-प्रातिपदिक; द्यावापृथिव्यौ)