Previous Verse
Next Verse

Padma Purana — Bhumi Khanda, Shloka 29

The Battle of Nahuṣa and Huṇḍa

within the Guru-tīrtha Glorification Episode

इत्युक्वा दानवं तं तु धनुर्विस्फार्य भूपतिः । मार्गणैर्दशभिस्तं तु विव्याध लघुविक्रमः

ityukvā dānavaṃ taṃ tu dhanurvisphārya bhūpatiḥ | mārgaṇairdaśabhistaṃ tu vivyādha laghuvikramaḥ

وبعد أن قال ذلك للدانافا، شدّ الملك قوسه فأطنّ، وبسُرعة بأسه طعنه بعشر سهام.

itithus
iti:
Sambandha (Discourse marker/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootiti (अव्यय)
Formउद्धरण-समाप्त्यर्थक-अव्ययम् (quotative particle)
ukvāhaving said
ukvā:
Kriyāviśeṣaṇa (Prior action/क्रियाविशेषण)
TypeVerb
Rootvac (धातु)
Formक्त्वान्त (absolutive/gerund); ‘वच्’ (to speak) (having said)
dānavamthe Dānava
dānavam:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootdānava (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे द्वितीया एकवचनम् (accusative singular)
tamhim
tam:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Roottad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे द्वितीया एकवचनम्; सर्वनाम (accusative singular)
tuthen/indeed
tu:
Sambandha (Discourse particle/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Roottu (अव्यय)
Formनिपातः (particle)
dhanuḥbow
dhanuḥ:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootdhanus (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्गे द्वितीया (2nd/द्वितीया) एकवचनम् (accusative singular)
visphāryahaving twanged (it)
visphārya:
Kriyāviśeṣaṇa (Prior action/क्रियाविशेषण)
TypeVerb
Rootvi-sphar (धातु)
Formक्त्वान्त (absolutive/gerund); ‘वि+स्फर्’ (to stretch/twang) (having twanged/stretched)
bhūpatiḥthe king
bhūpatiḥ:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootbhūpati (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे प्रथमा एकवचनम् (nominative singular)
mārgaṇaiḥwith arrows
mārgaṇaiḥ:
Karaṇa (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootmārgaṇa (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे तृतीया बहुवचनम् (instrumental plural)
daśabhiḥwith ten
daśabhiḥ:
Karaṇa (Instrument/करण)
TypeAdjective
Rootdaśan (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे तृतीया बहुवचनम्; संख्याविशेषणम् (instrumental plural)
tamhim
tam:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Roottad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे द्वितीया एकवचनम् (accusative singular)
tuthen/indeed
tu:
Sambandha (Discourse particle/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Roottu (अव्यय)
Formनिपातः (particle)
vivyādhapierced
vivyādha:
Kriyā (Main action/क्रिया)
TypeVerb
Rootvyadh (धातु)
Formलिट् (perfect) प्रथमपुरुषः (3rd person) एकवचनम्; ‘व्यध्’ (to pierce)
laghu-vikramaḥthe swift-valorous one
laghu-vikramaḥ:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootlaghu (प्रातिपदिक) + vikrama (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे प्रथमा एकवचनम्; बहुव्रीहिः ‘लघु विक्रमो यस्य सः’ (one whose stride/valor is swift) (nominative singular)

Narrator (contextual; not explicitly marked in this single verse)

Primary Rasa: vira

Secondary Rasa: raudra

Sandhi Resolution Notes: ityukvā = iti + ukvā; dhanurvisphārya = dhanuḥ + visphārya; mārgaṇairdaśabhiḥ = mārgaṇaiḥ + daśabhiḥ.

D
Dānava
B
Bhūpati (king)

FAQs

He twangs his bow and strikes the Dānava with ten arrows, showing immediate martial resolve.

It characterizes him as swift and effective in valor—quick to act and powerful in execution.

It reflects a kṣatriya-style response to hostility: decisive protection and confrontation of disruptive forces (here symbolized by a Dānava).