Narada Purana — Purva Bhaga, Shloka 69

Yakṣiṇī-Mantra-Sādhana Nirūpaṇa

Lakṣmī-avatāra-vidyāḥ: Bālā, Annapūrṇā, Bagalā

Devanagari script

भूरमासं युतां देवीं स्वर्णामत्रकरांबुजाम् । लक्षं जपोऽयुतं होमो घृताक्तचरुणा तथा ॥ ६९ ॥

Transliteration

bhūramāsaṃ yutāṃ devīṃ svarṇāmatrakarāṃbujām | lakṣaṃ japo'yutaṃ homo ghṛtāktacaruṇā tathā || 69 ||

Translation

ينبغي عبادة الإلهة شهرًا كاملًا، مع تصور يديها كزهرة اللوتس وهي تمسك إناءً ذهبيًا؛ ويُؤدّى جَپَا للمانترا مئة ألف مرة، وتُقدَّم عشرة آلاف قُربانٍ في النار بأرزٍّ مدهونٍ بالسمن (غِي).

Word by Word

• भूः: earth (Bhū)
• भूः: Visheshana (विशेषण)
• Type: Noun
• Root: भू (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग; समासे पूर्वपदम् (in compound)

• अमा: new-moon day (amāvāsyā)
• अमा: Visheshana (विशेषण)
• Type: Noun
• Root: अमा (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग; समासे मध्यपदम् (in compound)

• अंशम्: portion/part
• अंशम्: Visheshya (विशेष्य)
• Type: Noun
• Root: अंश (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया विभक्ति, एकवचन; समासे उत्तरपदम्

• भूरमांशम्: a portion of Bhū and Amā (as aspects)
• भूरमांशम्: Karma (कर्म/Object)
• Type: Noun
• Root: भू + अमा + अंश (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया विभक्ति, एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुषः (भूः-अमायाः अंशः)

• युताम्: endowed with / joined with
• युताम्: Visheshana (विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: युत (कृदन्त; √युज्)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, द्वितीया विभक्ति, एकवचन; भूतकृदन्त (क्त) 'joined/possessed of'

• देवीम्: the goddess
• देवीम्: Karma (कर्म/Object)
• Type: Noun
• Root: देवी (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, द्वितीया विभक्ति, एकवचन

• स्वर्ण: gold
• स्वर्ण: Visheshana (विशेषण)
• Type: Noun
• Root: स्वर्ण (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग; समासे पूर्वपदम् (in compound)

• अमत्र: vessel/pot
• अमत्र: Sambandha (सम्बन्ध)
• Type: Noun
• Root: अमत्र (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग; 'अमत्र' = पात्र/भाजन (vessel); समासे मध्यपदम्

• कर: hand
• कर: Sambandha (सम्बन्ध)
• Type: Noun
• Root: कर (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग; समासे मध्यपदम् (in compound)

• अम्बुजाम्: lotus
• अम्बुजाम्: Visheshana (विशेषण)
• Type: Noun
• Root: अम्बुज (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, द्वितीया विभक्ति, एकवचन; समासे उत्तरपदम्

• स्वर्णामत्रकराम्बुजाम्: having a golden vessel and a lotus in (her) hand
• स्वर्णामत्रकराम्बुजाम्: Visheshana (विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: स्वर्ण + अमत्र + कर + अम्बुज (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, द्वितीया विभक्ति, एकवचन; बहुपद-तत्पुरुषः—(स्वर्णम् अमत्रं करयोः/करे च अम्बुजं च यस्याः)

• लक्षम्: one lakh (100,000)
• लक्षम्: Karma (कर्म/Object)
• Type: Noun
• Root: लक्ष (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया विभक्ति, एकवचन; संख्यावाचक (100,000)

• जपः: japa (repetition)
• जपः: Karta (कर्ता/Subject)
• Type: Noun
• Root: जप (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा विभक्ति, एकवचन

• अयुतम्: ten thousand
• अयुतम्: Visheshana (विशेषण)
• Type: Noun
• Root: अयुत (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया/प्रथमा एकवचन; संख्यावाचक (10,000); here as measure with japa

• होमः: homa (fire-offering)
• होमः: Karta (कर्ता/Subject)
• Type: Noun
• Root: होम (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा विभक्ति, एकवचन

• घृत: ghee
• घृत: Karana (करण)
• Type: Noun
• Root: घृत (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग; समासे पूर्वपदम् (in compound)

• आक्त: smeared
• आक्त: Visheshana (विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: आक्त (कृदन्त; √अञ्ज्)
• Form: भूतकृदन्त (क्त) 'smeared/anointed'; समासे मध्यपदम्

• चरुणा: with caru (cooked oblation)
• चरुणा: Karana (करण/Instrument)
• Type: Noun
• Root: चरु (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, तृतीया विभक्ति, एकवचन (Instrumental)

• घृताक्तचरुणा: with caru smeared with ghee
• घृताक्तचरुणा: Karana (करण)
• Type: Noun
• Root: घृत + आक्त + चरु (प्रातिपदिक/कृदन्त)
• Form: पुंलिङ्ग, तृतीया विभक्ति, एकवचन; तृतीया-तत्पुरुषः (घृतेन आक्तेन चरुणा)

• तथा: and likewise
• तथा: Sambandha (सम्बन्ध/Connector)
• Type: Indeclinable
• Root: तथा (अव्यय)
• Form: अव्यय; अव्यय-प्रकारः—समुच्चय/उपसंहारार्थक (also/likewise)

Speaker

Sanatkumara (in instruction to Narada within a ritual/vidhi context)

Vrata Kalpa

Vrata: none

Verse Rasa

Primary Rasa: bhakti

Secondary Rasa: vira

Characters & Entities

• Devi

FAQs

What is the spiritual significance of this verse in Narada Purana?

It frames sādhana as disciplined, time-bound worship: sustained vrata (one month), mantra-japa (one lakh), and homa (ten thousand) together purify intention and stabilize devotion through precise ritual action.

How does this verse explain the path of devotion (Bhakti)?

Bhakti here is expressed as steady upāsanā—regular remembrance through japa and offering through homa—combined with a devotional visualization of the Goddess’s form, making devotion both inner (smaraṇa) and outer (karma).

What practical Vedic knowledge (Vedanga) is highlighted here?

It highlights ritual-technical competence: correct counts (lakṣa/ayuta), homa materials (caru with ghṛta), and a structured observance period—elements aligned with Kalpa (ritual procedure) and related prayoga discipline.