Narada Purana — Purva Bhaga, Shloka 78

स्मृतिः सद्यान्विता चक्री दक्षकर्णयुतोधरा । नाथाय हृदयांतोऽयं वसुवर्णो महामनुः ॥ ७८ ॥

smṛtiḥ sadyānvitā cakrī dakṣakarṇayutodharā | nāthāya hṛdayāṃto'yaṃ vasuvarṇo mahāmanuḥ || 78 ||

السْمْرِتي (التعاليم المحفوظة في الذاكرة) نافذة الأثر على الفور؛ كحاملٍ للعجلة (تشاكرا)، موهوبةٍ «أذناً يمنى» كفؤة، وتُسند ما يُحمَل. وهذا المانو العظيم المسمّى فَسوفَرْنَة، في باطن قلبه متعبّدٌ للربّ (ناثا).

स्मृतिः(the) Smṛti (name/epithet)
स्मृतिः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootस्मृति (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग (f.), प्रथमा-विभक्ति (Nominative/1st), एकवचन (Singular)
सद्यःimmediately
सद्यः:
Visheshana (विशेषण)
TypeIndeclinable
Rootसद्यः (अव्यय)
Formअव्यय; क्रियाविशेषण (adverb)
अन्विताendowed/connected
अन्विता:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootअन्वित (कृदन्त-प्रातिपदिक; √इ (धातु) + नि/अनु उपसर्ग, क्त)
Formस्त्रीलिङ्ग (f.), प्रथमा (Nom./1st), एकवचन; क्त-प्रत्ययान्त (past passive participle)
चक्रीbearing a discus (cakra)
चक्री:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootचक्रिन् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग (m.), प्रथमा (Nom./1st), एकवचन; -इन् अन्त (possessive)
दक्षकर्णयुतोधराhaving the right ear joined/connected (and) with belly (udharā)
दक्षकर्णयुतोधरा:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootदक्ष + कर्ण + युत + उधरा (प्रातिपदिक-समाहार)
Formस्त्रीलिङ्ग (f.), प्रथमा (Nom./1st), एकवचन; समासः—तत्पुरुष (विशेषण-प्रधान)
नाथायfor the Lord/master
नाथाय:
Sampradana (सम्प्रदान)
TypeNoun
Rootनाथ (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग (m.), चतुर्थी-विभक्ति (Dative/4th), एकवचन
हृदयान्तःthe inner heart/heart’s interior
हृदयान्तः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootहृदय + अन्त (प्रातिपदिक-समास)
Formपुंलिङ्ग (m.), प्रथमा (Nom./1st), एकवचन; समासः—तत्पुरुष (षष्ठी/सप्तमी-सम्बन्धः)
अयम्this
अयम्:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootइदम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग (m.), प्रथमा (Nom./1st), एकवचन; सर्वनाम
वसुवर्णःgolden-colored (lit. of Vasus’ hue)
वसुवर्णः:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootवसु + वर्ण (प्रातिपदिक-समास)
Formपुंलिङ्ग (m.), प्रथमा (Nom./1st), एकवचन; समासः—कर्मधारय (वसु-इव वर्णः)
महामनुःthe great Manu
महामनुः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootमहा + मनु (प्रातिपदिक-समास)
Formपुंलिङ्ग (m.), प्रथमा (Nom./1st), एकवचन; समासः—कर्मधारय

Narada (within the Narada–Sanatkumara dialogue framework of Book 1.3)

Vrata: none

Primary Rasa: shanta

Secondary Rasa: bhakti

N
Nātha (the Lord)
M
Manu (Mahāmanu)
V
Vasuvarṇa

FAQs

It links Dharma (Smṛti as actionable tradition) with inner devotion, stating that right conduct is meant to be upheld while remaining heart-centered in surrender to the Lord (Nātha).

Bhakti is shown as internal—“in the heart”—even while one follows outward disciplines of Smṛti; devotion and Dharma are presented as complementary rather than opposed.

The verse emphasizes Smṛti-based application of Dharma—useful for ritual conduct and social-religious norms—supporting the technical/practical orientation of Book 1.3’s Vedāṅga-style discussions.