Previous Verse
Next Verse

Narada Purana — Purva Bhaga, Shloka 50

Mārkaṇḍeya-varṇanam

The Description of Mārkaṇḍeya

ये हिताः सर्वजन्तूनां गतासूया अमत्सराः । वशिनो निस्पृहाः शान्तास्ते वै भागवतोत्तमाः ॥ ५० ॥

ye hitāḥ sarvajantūnāṃ gatāsūyā amatsarāḥ | vaśino nispṛhāḥ śāntāste vai bhāgavatottamāḥ || 50 ||

الذين يبتغون خيرَ جميع الكائنات، وقد زال عنهم الحسدُ والضغينة، متحكّمون في أنفسهم، لا رغبةَ لهم، ساكنو القلب—أولئك حقًّا هم أسمى البهاغافاتا، أعلى عبّاد الربّ.

yethose who
ye:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeNoun
Rootyad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
FormPronoun; Masculine (पुंलिङ्ग), Nominative (1st/प्रथमा), Plural (बहुवचन)
hitāḥbeneficial
hitāḥ:
Viśeṣaṇa (विशेषण/Qualifier)
TypeAdjective
Roothita (प्रातिपदिक; कृदन्त from √dhā with ni-: nihita → hita)
FormMasculine (पुंलिङ्ग), Nominative (1st/प्रथमा), Plural (बहुवचन); predicate adjective
sarva-jantūnāmof all beings
sarva-jantūnām:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootsarva (प्रातिपदिक) + jantu (प्रातिपदिक)
FormMasculine (पुंलिङ्ग), Genitive (6th/षष्ठी), Plural (बहुवचन)
gata-asūyāḥfree from envy
gata-asūyāḥ:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeAdjective
Rootgata (प्रातिपदिक; कृदन्त from √gam) + asūyā (प्रातिपदिक)
FormMasculine (पुंलिङ्ग), Nominative (1st/प्रथमा), Plural (बहुवचन); bahuvrīhi: 'whose envy has gone'
amatsarāḥwithout jealousy
amatsarāḥ:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeAdjective
Roota-matsara (प्रातिपदिक)
FormMasculine (पुंलिङ्ग), Nominative (1st/प्रथमा), Plural (बहुवचन)
vaśinaḥself-controlled
vaśinaḥ:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeAdjective
Rootvaśin (प्रातिपदिक)
FormMasculine (पुंलिङ्ग), Nominative (1st/प्रथमा), Plural (बहुवचन)
nispṛhāḥdesireless
nispṛhāḥ:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeAdjective
Rootnis-spṛha (प्रातिपदिक)
FormMasculine (पुंलिङ्ग), Nominative (1st/प्रथमा), Plural (बहुवचन)
śāntāḥpeaceful
śāntāḥ:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeAdjective
Rootśānta (प्रातिपदिक; कृदन्त from √śam)
FormMasculine (पुंलिङ्ग), Nominative (1st/प्रथमा), Plural (बहुवचन)
tethey
te:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeNoun
Roottad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
FormPronoun; Masculine (पुंलिङ्ग), Nominative (1st/प्रथमा), Plural (बहुवचन)
vaiindeed
vai:
Sambandha-bodhaka (सम्बन्धबोधक/Discourse particle)
TypeIndeclinable
Rootvai (अव्यय)
FormParticle (निपात), emphasis/assurance
bhāgavata-uttamāḥthe best devotees
bhāgavata-uttamāḥ:
Pradhāna-nāma (प्रधान-नाम/Predicate nominative)
TypeNoun
Rootbhāgavata (प्रातिपदिक) + uttama (प्रातिपदिक)
FormMasculine (पुंलिङ्ग), Nominative (1st/प्रथमा), Plural (बहुवचन)

Sanatkumara (teaching Narada in the Narada–Sanatkumara dialogue)

Vrata: none

Primary Rasa: shanta

Secondary Rasa: bhakti

B
Bhagavan (Vishnu)

FAQs

It defines the bhāgavata-uttama not by status or learning, but by inner purity—universal goodwill, absence of envy, self-mastery, desirelessness, and peace—showing that devotion is proven through character.

Bhakti here is inseparable from compassion and non-competitiveness (amatsarya). A devotee devoted to Bhagavān naturally becomes calm, self-controlled, and free from craving, benefiting all beings rather than seeking personal gain.

No specific Vedāṅga (like Vyākaraṇa or Jyotiṣa) is taught in this verse; the practical takeaway is sādhana-oriented dharma—sense-control (vaśitva), non-envy, and inner tranquility as daily disciplines supporting bhakti.