Narada Purana — Purva Bhaga, Shloka 5

The Greatness of Viṣṇu

Uttaṅka’s Hymn, Hari’s Manifestation, and the Boon of Bhakti

Devanagari script

पद्मापतिं पद्मदलायताक्षं विचित्रवीर्यं निखिलैकहेतुम् । वेदान्तवेद्यं पुरुषं पुराणं तेजोनिधिं विष्णुमहं प्रपन्नः ॥ ५ ॥

Transliteration

padmāpatiṃ padmadalāyatākṣaṃ vicitravīryaṃ nikhilaikahetum | vedāntavedyaṃ puruṣaṃ purāṇaṃ tejonidhiṃ viṣṇumahaṃ prapannaḥ || 5 ||

Translation

ألوذ بفيشنو: ربّ بادما (لاكشمي)، ذو العينين كبتلات اللوتس، صاحب القدرة العجيبة، العلّة الواحدة لكلّ شيء؛ البوروشا القديم المعلوم بڤيدانتا، كنزُ النور الإلهي.

Word by Word

• पद्मापतिम्: lord of Padmā (Lakṣmī)
• पद्मापतिम्: Karma (कर्म)
• Type: Noun
• Root: पद्म (प्रातिपदिक) + पति (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुषः: पद्मस्य पतिः (lord of Lakṣmī/lotus)

• पद्म-दल-आयत-अक्षम्: lotus-petal long-eyed
• पद्म-दल-आयत-अक्षम्: Visheshana (विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: पद्म (प्रातिपदिक) + दल (प्रातिपदिक) + आयत (प्रातिपदिक) + अक्ष (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; तत्पुरुषः: पद्मदलवत् आयते अक्षिणी यस्य (one whose eyes are long like lotus-petals)

• विचित्र-वीर्यम्: of wondrous power
• विचित्र-वीर्यम्: Visheshana (विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: विचित्र (प्रातिपदिक) + वीर्य (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; कर्मधारयः: विचित्रं वीर्यं यस्य (of wondrous power)

• निखिल-एक-हेतुम्: the sole cause of all
• निखिल-एक-हेतुम्: Visheshana (विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: निखिल (प्रातिपदिक) + एक (प्रातिपदिक) + हेतु (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; तत्पुरुषः: निखिलस्य एकः हेतुः (the sole cause of all)

• वेदान्त-वेद्यम्: knowable through Vedānta
• वेदान्त-वेद्यम्: Visheshana (विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: वेदान्त (प्रातिपदिक) + वेद्य (प्रातिपदिक; √विद्-ण्यत्)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; तत्पुरुषः: वेदान्तेन वेद्यः (knowable through Vedānta)

• पुरुषम्: the Person (Supreme)
• पुरुषम्: Karma (कर्म)
• Type: Noun
• Root: पुरुष (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन

• पुराणम्: ancient, primeval
• पुराणम्: Visheshana (विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: पुराण (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन

• तेजः-निधिम्: storehouse of radiance
• तेजः-निधिम्: Karma (कर्म)
• Type: Noun
• Root: तेजस् (प्रातिपदिक) + निधि (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुषः: तेजसः निधिः (treasury of splendor)

• विष्णुम्: Viṣṇu
• विष्णुम्: Karma (कर्म)
• Type: Noun
• Root: विष्णु (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन

• अहम्: I
• अहम्: Karta (कर्ता)
• Type: Noun
• Root: अहम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: उत्तम-पुरुष-सर्वनाम, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन

• प्रपन्नः: (have) surrendered
• प्रपन्नः: Karta (कर्ता)
• Type: Verb
• Root: प्र + पद् (धातु)
• Form: क्त-प्रत्ययान्त (past participle), पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; ‘having taken refuge/surrendered’

Speaker

Narada

Vrata Kalpa

Vrata: none

Verse Rasa

Primary Rasa: bhakti

Secondary Rasa: shanta

Characters & Entities

• Vishnu
• Padma (Lakshmi)

FAQs

What is the spiritual significance of this verse in Narada Purana?

The verse is a declaration of śaraṇāgati (total refuge): Vishnu is praised as the primeval Puruṣa, the sole cause of all, and the luminous reality known through Vedānta—therefore surrender to Him is presented as the secure spiritual foundation.

How does this verse explain the path of devotion (Bhakti)?

Bhakti here is expressed as prapatti—approaching Vishnu with reverent praise of His attributes (Lakṣmī’s Lordship, lotus-eyed beauty, wondrous power) and ending in the decisive act: “ahaṃ prapannaḥ,” I have surrendered.

What practical Vedic knowledge (Vedanga) is highlighted here?

The verse points to Vedānta as the means of knowing the Supreme (vedānta-vedyam); while not a technical Vedāṅga instruction, it emphasizes scriptural discernment—using Upaniṣadic teaching to identify Vishnu as the ultimate cause and object of refuge.