Previous Verse
Next Verse

Narada Purana — Purva Bhaga, Shloka 64

Jyotiṣa-saṅgraha: Varga-vibhāga, Bala-nirṇaya, Garbha-phala, Āyuḥ-gaṇanā

नेष्टा योगाः शुभैर्दृष्टाः पापाः स्युर्नात्र संशयः । मंदेऽस्ते मंदभांशेंगे निषैकेब्दत्रये जनिः ॥ ६४ ॥

neṣṭā yogāḥ śubhairdṛṣṭāḥ pāpāḥ syurnātra saṃśayaḥ | maṃde'ste maṃdabhāṃśeṃge niṣaikebdatraye janiḥ || 64 ||

حتى اليوغات التي تُعَدّ عادةً مباركة تصير غير مباركة إذا «رأتها» التأثيراتُ النحسة وغلبتها—ولا شك في ذلك. فإذا كان زحلُ غارباً (asta) ووقع الطالع (lagna) في جزءٍ زُحَليّ، حدثت الولادة ضمن مدة ثلاث سنين تحت تلك الحال.

न-इष्टाःnot desirable
न-इष्टाः:
कर्ता-विशेषण (Kartā-viśeṣaṇa/Subject-qualifier)
TypeAdjective
Rootइष्ट (कृदन्त, क्त-प्रत्यय)
Formनञ्-समास/नकार-निषेध (Negation with na); पुंलिङ्ग (Masculine), प्रथमा-विभक्ति (Nominative/1st), बहुवचन (Plural)
योगाःconfigurations/yogas
योगाः:
कर्ता (Kartā/Subject)
TypeNoun
Rootयोग (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग (Masculine), प्रथमा-विभक्ति (Nominative/1st), बहुवचन (Plural)
शुभैःby auspicious (planets/aspects)
शुभैः:
करण (Karaṇa/Instrument)
TypeAdjective
Rootशुभ (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग (Masculine), तृतीया-विभक्ति (Instrumental/3rd), बहुवचन (Plural)
दृष्टाःaspected/seen
दृष्टाः:
कर्ता-विशेषण (Kartā-viśeṣaṇa/Subject-qualifier)
TypeAdjective
Rootदृश् (धातु) → दृष्ट (कृदन्त, क्त-प्रत्यय)
Formकृदन्त (Past passive participle), पुंलिङ्ग (Masculine), प्रथमा-विभक्ति (Nominative/1st), बहुवचन (Plural)
पापाःinauspicious
पापाः:
कर्ता-विशेषण (Kartā-viśeṣaṇa/Subject-qualifier)
TypeAdjective
Rootपाप (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग (Masculine), प्रथमा-विभक्ति (Nominative/1st), बहुवचन (Plural)
स्युःwould be
स्युः:
क्रिया (Kriyā/Verb)
TypeVerb
Rootअस् (धातु)
Formविधिलिङ् (Optative), प्रथमपुरुष (3rd person), बहुवचन (Plural), परस्मैपद (Parasmaipada)
not
:
सम्बन्ध (Sambandha/Particle)
TypeIndeclinable
Rootन (अव्यय)
Formनिषेध-अव्यय (negative particle)
अत्रhere
अत्र:
अधिकरण (Adhikaraṇa/Location)
TypeIndeclinable
Rootअत्र (अव्यय)
Formदेशवाचक-अव्यय (adverb of place)
संशयःdoubt
संशयः:
कर्ता (Kartā/Subject)
TypeNoun
Rootसंशय (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग (Masculine), प्रथमा-विभक्ति (Nominative/1st), एकवचन (Singular)
मन्देwhen Saturn (is)
मन्दे:
अधिकरण (Adhikaraṇa/Location)
TypeNoun
Rootमन्द (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग (Masculine), सप्तमी-विभक्ति (Locative/7th), एकवचन (Singular); ‘मन्द’ = Saturn (Śani)
अस्तेis/exists
अस्ते:
क्रिया (Kriyā/Verb)
TypeVerb
Rootअस् (धातु)
Formलट् (Present), प्रथमपुरुष (3rd person), एकवचन (Singular), परस्मैपद (Parasmaipada)
मन्द-भांश-अङ्गेin Saturn’s portion/segment
मन्द-भांश-अङ्गे:
अधिकरण (Adhikaraṇa/Location)
TypeNoun
Rootमन्द (प्रातिपदिक) + भांश (प्रातिपदिक) + अङ्ग (प्रातिपदिक)
Formसमासः: तत्पुरुष (Tatpuruṣa), ‘मन्दस्य भांशस्य अङ्गे’ = in Saturn’s portion/segment; नपुंसकलिङ्ग (Neuter), सप्तमी-विभक्ति (Locative/7th), एकवचन (Singular)
निषैकेat conception
निषैके:
अधिकरण (Adhikaraṇa/Time/Condition)
TypeNoun
Rootनिषेक (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग (Masculine), सप्तमी-विभक्ति (Locative/7th), एकवचन (Singular)
अब्द-त्रयेin/within three years
अब्द-त्रये:
अधिकरण (Adhikaraṇa/Time)
TypeNoun
Rootअब्द (प्रातिपदिक) + त्रि (संख्या/प्रातिपदिक)
Formसमासः: द्विगु (Dvigu), ‘त्रयः अब्दाः’ = three years; नपुंसकलिङ्ग (Neuter), सप्तमी-विभक्ति (Locative/7th), एकवचन (Singular)
जनिःbirth
जनिः:
कर्ता (Kartā/Subject)
TypeNoun
Rootजनि (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग (Feminine), प्रथमा-विभक्ति (Nominative/1st), एकवचन (Singular)

Sanatkumara (teaching Narada in a technical/vedāṅga-aligned context)

Vrata: none

Primary Rasa: shanta

Secondary Rasa: none

N
Narada
S
Sanatkumara
S
Shani (Saturn)

FAQs

It stresses discernment: outwardly “auspicious” conditions can turn harmful when dominated by pāpa-graha influence, reminding the seeker to rely on dharma and inner purity rather than mere external omens.

By implying that astrological combinations are not absolute; devotion and righteous conduct are the higher refuge when worldly indicators fluctuate under malefic influence.

Jyotiṣa (Vedāṅga astrology): the rule that benefic yogas can be nullified by malefic aspects/conditions, with a specific reference to Saturn’s setting and Saturnine divisions affecting predicted timing.