Next Verse

Shloka 1

दक्षिणदिशि तीर्थवर्णनम्

Southern Tīrthas: Godāvarī to Dvāravatī

/ हि आय न [हुक हि 7 आम षडशीतितमो<्ध्याय: युधिष्ठिरका धौम्य मुनिसे पुण्य तपोवन, आश्रम एवं नदी आदिके विषयमें पूछना वैशम्पायन उवाच भ्रातृणां मतमाज्ञाय नारदस्य च धीमत: । पितामहसमं धौम्यं प्राह राजा युधिष्ठिर:,वैशम्पायनजी कहते हैं-जनमेजय! अपने भाइयों तथा परम बुद्धिमान देवर्षि नारदकी सम्मति जानकर राजा युधिष्ठिरने पितामहके समान प्रभावशाली पुरोहित धौम्यजीसे कहा--

vaiśampāyana uvāca | bhrātṝṇāṁ matam ājñāya nāradasya ca dhīmataḥ | pitāmaha-samaṁ dhaumyaṁ prāha rājā yudhiṣṭhiraḥ ||

قال فايشَمبايانا: «يا جاناميچايا، لما عَلِمَ الملكُ يودهيشثيرا رأيَ إخوته ورأيَ الحكيم من الرِّشي الإلهي نارادا، توجّه إلى دهاوميا—كاهنه الموقَّر، ذي الهيبة والنفوذ كهيبة الجدّ—ملتمسًا الإرشاد إلى السبيل القويم في الدارما الذي ينبغي اتباعه.»

भ्रातॄणाम्of (his) brothers
भ्रातॄणाम्:
Adhikarana
TypeNoun
Rootभ्रातृ
FormMasculine, Genitive, Plural
मतम्opinion, view
मतम्:
Karma
TypeNoun
Rootमत
FormNeuter, Accusative, Singular
आज्ञायhaving known, having ascertained
आज्ञाय:
TypeVerb
Rootज्ञा
Formक्त्वा (absolutive/gerund), Parasmaipada (usage), Non-finite
नारदस्यof Nārada
नारदस्य:
Adhikarana
TypeNoun
Rootनारद
FormMasculine, Genitive, Singular
and
:
TypeIndeclinable
Root
धीमतःof the wise one
धीमतः:
Adhikarana
TypeAdjective
Rootधीमत्
FormMasculine, Genitive, Singular
पितामहसमम्equal to a grandfather (in status)
पितामहसमम्:
Karma
TypeAdjective
Rootपितामह-सम
FormMasculine, Accusative, Singular
धौम्यम्Dhāumya
धौम्यम्:
Karma
TypeNoun
Rootधौम्य
FormMasculine, Accusative, Singular
प्राहsaid, spoke
प्राह:
TypeVerb
Rootप्र-आह् (ब्रू/अह्)
FormPerfect (लिट्), 3rd, Singular, Parasmaipada
राजाthe king
राजा:
Karta
TypeNoun
Rootराजन्
FormMasculine, Nominative, Singular
युधिष्ठिरःYudhiṣṭhira
युधिष्ठिरः:
Karta
TypeNoun
Rootयुधिष्ठिर
FormMasculine, Nominative, Singular

वैशम्पायन उवाच

V
Vaiśampāyana
J
Janamejaya
Y
Yudhiṣṭhira
D
Dhaumya
N
Nārada
T
the brothers (Pāṇḍavas)

Educational Q&A

A righteous ruler should not act impulsively; he should consult trusted companions and wise seers, and then approach a venerable teacher for dharmic guidance.

Yudhiṣṭhira, after learning the views of his brothers and Nārada, turns to the family priest Dhaumya—treated like a grandsire—to ask him about matters relevant to their forest life and proper conduct.