Shloka 21
Parṇāda’s Report; Bāhuka’s Counsel; Damayantī’s Strategic Svayaṃvara Message (अध्याय ६८)
इमामसितकेशान्तां शतपत्रायतेक्षणाम् | सुखारहा दुःखितां दृष्टवा ममापि व्यथते मन:,काले-काले केशों और कमलके समान विशाल नेत्रोंसे सुशोभित इस राजकन्याको, जो सदा सुख भोगनेके ही योग्य है, दुःखित देखकर मेरे मनमें भी बड़ी व्यथा हो रही है
imām asitakeśāntāṁ śatapatrāyatekṣaṇām | sukhārhā duḥkhitāṁ dṛṣṭvā mamāpi vyathate manaḥ ||
قال يودهِشْتِهيرا: «حين أرى هذه الأميرة—شَعرُها أسودُ بهيّ، وعيناها واسعتان كَلوتسٍ ذي مئةِ بتلة—وهي التي لا تليق بها إلا السعادة، فإذا بها مُثقلةٌ بالحزن، فإن قلبي أنا أيضًا يعتصره الألم.»
युदेव उवाच
Educational Q&A
The verse highlights dharmic sensitivity: a righteous person does not remain indifferent to another’s undeserved suffering; empathy itself becomes a moral response.
Yudhiṣṭhira observes a royal maiden—described with poetic markers of beauty and nobility—now suffering, and he openly states that her distress causes him inner pain as well.