Shloka 41
Vyāsa’s Counsel to Yudhiṣṭhira: Pratismṛti-vidyā, Arjuna’s Aśtra-Quest, and the Move to Kāmyaka
हिमवन्तमतिक्रम्प गन्धमादनमेव च । अत्यक्रामत् स दुर्गाणि दिवारात्रमतन्द्रित:,हिमालय और गन्धमादन पर्वतको लाँघकर उन्होंने आलस्यरहित हो दिन-रात चलते हुए और भी बहुत-से दुर्गम स्थानोंको पार किया
himavantam atikramya gandhamādanam eva ca | atyakrāmat sa durgāṇi divārātram atandritaḥ ||
قال فايشَمبايانا: وبعد أن اجتاز الهِمَفَت (هيمَفانت) وكذلك جبل غندهمادانا، مضى—لا يعرف الكسل ولا الفتور—ليلًا ونهارًا، عابرًا مسالك كثيرة أخرى شديدة الوعورة والخطر. وتُبرز الآية ثبات السعي وقوة الاحتمال المنضبطة في طلب الغاية.
वैशम्पायन उवाच
Educational Q&A
The verse underscores atandratā—freedom from laziness and negligence—showing that sustained, disciplined effort enables one to overcome formidable obstacles on a righteous or necessary course.
The narrator describes a traveler (referred to simply as ‘he’) crossing major mountain regions—Himavat and Gandhamādana—and then continuing without pause, day and night, through many other dangerous and difficult terrains.