Previous Verse
Next Verse

Shloka 15

हेतुमदुपपन्नार्थर्माधुर्यकृत भूषणै: । पुरन्दरस्य कर्ण त्वं बुद्धिमेतामपानुद,कर्ण! अनेक कारण दिखाकर, नाना प्रकारकी युक्तियाँ सामने रखकर तथा माधुर्यगुणसे विभूषित वचन सुनाकर देवराज इन्द्रके इस कुण्डल लेनेके विचारको तुम पलट देना

hetumad upapannārtha-mādhurya-kṛta-bhūṣaṇaiḥ | purandarasya karṇa tvaṃ buddhim etām apānuda, karṇa |

قال سُوريا: «يا كَرْنَة، بعِلَلٍ راسخة، وبحججٍ متماسكةٍ سديدة، وبكلامٍ مُحلّى بعذوبةٍ مُقنعة، عليك أن تردّ نية بوراندارا (إندرا) عن أخذ قرطَيْكَ.»

हेतुमत्with reasons, reasoned
हेतुमत्:
Karana
TypeAdjective
Rootहेतुमत्
FormNeuter, Instrumental, Singular
उपपन्नार्थhaving well-established meaning/purport
उपपन्नार्थ:
Karana
TypeAdjective
Rootउपपन्नार्थ
FormNeuter, Instrumental, Singular
माधुर्यकृतmade/produced by sweetness (of speech)
माधुर्यकृत:
Karana
TypeAdjective
Rootमाधुर्यकृत
FormNeuter, Instrumental, Singular
भूषणैःwith ornaments; with embellishments
भूषणैः:
Karana
TypeNoun
Rootभूषण
FormNeuter, Instrumental, Plural
पुरन्दरस्यof Purandara (Indra)
पुरन्दरस्य:
Sambandha
TypeNoun
Rootपुरन्दर
FormMasculine, Genitive, Singular
कर्णO Karna
कर्ण:
Sambodhana
TypeNoun
Rootकर्ण
FormMasculine, Vocative, Singular
त्वम्you
त्वम्:
Karta
TypePronoun
Rootयुष्मद्
FormNominative, Singular
बुद्धिम्intention; resolve; thought
बुद्धिम्:
Karma
TypeNoun
Rootबुद्धि
FormFeminine, Accusative, Singular
एताम्this
एताम्:
Visheshana
TypePronoun
Rootएतद्
FormFeminine, Accusative, Singular
अपानुदdrive away; turn back; repel
अपानुद:
Kriya
TypeVerb
Rootअप + नुद्
FormImperative, Second, Singular, Parasmaipada
कर्णO Karna
कर्ण:
Sambodhana
TypeNoun
Rootकर्ण
FormMasculine, Vocative, Singular

सूर्य उवाच

S
Sūrya
K
Karṇa
P
Purandara (Indra)
K
kuṇḍala (earrings)

Educational Q&A

The verse highlights ethical discernment in generosity: one should not surrender vital protections merely due to pressure or flattery. Sūrya urges Karṇa to use reasoned, courteous, and persuasive speech to prevent an unjust or strategically harmful request, showing that dharma includes prudent self-guarding and intelligent dialogue.

Sūrya warns Karṇa that Indra (Purandara) intends to obtain Karṇa’s divine earrings (and by implication his natural protections). Sūrya instructs Karṇa to counter Indra’s plan by offering well-reasoned arguments and sweet, tactful words so that Indra abandons the attempt to take the kuṇḍalas.