Yakṣa-saṃvāda: Yudhiṣṭhira’s Interrogation at the Guarded Water
अश्वपतिरवाच सुखं च दुःखं च भवाभवात्मकं यदा विजानाति सुताहमेव च । न मद्विधे युज्यति वाक्यमीदृशं विनिश्चयेनाभिगतो5स्मि ते नूप,अश्वपतिने कहा--राजन्! सुख और दुःख तो उत्पन्न और नष्ट होनेवाले हैं। इस बातको मैं और मेरी पुत्री दोनों जानते हैं। मेरे-जैसे मनुष्यसे आपको ऐसी बात नहीं कहनी चाहिये। मैं तो सब प्रकारसे निश्चय करके ही आपके पास आया हूँ
Aśvapatir uvāca: sukhaṁ ca duḥkhaṁ ca bhavābhavātmakaṁ yadā vijānāti sutāham eva ca | na madvidhe yujyati vākyam īdṛśaṁ viniścayenābhigato ’smi te nṛpa ||
قال أشڤابتي: «أيها الملك، إن اللذة والألم من طبيعةٍ تقوم على النشوء والزوال. أنا وابنتي نعلم ذلك معًا. لا يليق أن تُقال مثل هذه الكلمات لمن هو مثلي. لقد أتيتك بعد تدبّرٍ راسخ وعزمٍ مُحكَم.»
हुमत्सेन उवाच
Pleasure and pain are transient (arising and passing away). Recognizing their impermanence supports steadiness and ethical clarity; one should speak appropriately and act only after firm discernment.
Aśvapati addresses a king, rejecting a line of talk he deems unsuitable for him, and emphasizes that both he and his daughter already understand the fleeting nature of happiness and sorrow; he has approached the king with a settled decision.