Shloka 19
मārkaṇḍeya-ukta yuddha-vyūha-pratyavyūhaḥ
Battle Formations and Countermeasures in the Rāmopākhyāna
सशड्खघोष: सतलत्रघोषो गाण्डीवधन्वा मुहुरुद्वहंश्व । यदा शरानर्पयिता तवोरसि तदा मनस्ते किमिवाभविष्यत्,जब गाण्डीव धनुष धारण करनेवाले अर्जुन शंख-ध्वनिके साथ दस्तानेकी आवाज फैलाते हुए बार-बार बाण उठा-उठाकर तेरी छातीपर चोट करेंगे, उस समय तेरे मनकी दशा कैसी होगी? (इसे भी सोच ले)
saśaṅkhaghoṣaḥ satalatraghoṣo gāṇḍīvadhanvā muhur udvahan śvān | yadā śarān arpayitā tavorasi tadā manas te kim ivābhaviṣyat ||
قال جَيَدْرَثا: «حين يتقدّم أرجونا، حاملُ «غانديڤا»، مع دويّ صَدَفِه ونَقْرِ عُدَّته، ويرفع سهامه مرارًا ثم يطلقها فيغرسها في صدرك—فماذا يكون حالُ عقلك آنذاك؟ فكّر في ذلك أيضًا.»
जयद्रथ उवाच
Educational Q&A
The verse underscores moral causality in a warrior context: reckless wrongdoing invites inevitable consequences, and fear arises when one confronts the rightful retaliation of a superior, dharma-aligned hero.
Jayadratha speaks in a taunting, cautionary tone, evoking Arjuna’s battlefield presence—conch-blast, martial clamor, and repeated volleys—to shake the opponent’s confidence and force him to imagine the terror of facing Arjuna’s arrows.