Shloka 11
रामस्य पम्पातीरगमनम्, सुग्रीवसख्यं, वालिवधः, सीतारक्षणवृत्तान्तश्च
Rāma at Pampā; alliance with Sugrīva; Vālin’s fall; Sītā’s guarded captivity
वरेण्य वरदानन्त अगतीनां गतिर्भव । पुराणपुरुष प्राणमनोवृत्त्याद्यगोचर,“सबके वरण करने योग्य वरदाता अनन्त! आओ। जिन्हें तुम्हारे सिवा दूसरा कोई सहायता देनेवाला नहीं है, उन असहाय भक्तोंकी सहायता करो। पुराणपुरुष! प्राण और मनकी वृत्ति आदि तुम्हारे पासतक नहीं पहुँच सकती। सबके साक्षी परमात्मन्! मैं तुम्हारी शरणमें आयी हूँ। शरणागतवत्सल देव! कृपा करके मुझे बचाओ'
vareṇya varadānanta agatīnāṁ gatir bhava | purāṇapuruṣa prāṇamanovṛtty-ādy-agocaraḥ | sarvasākṣin paramātman śaraṇaṁ tvām upāgatā | śaraṇāgatavatsala deva kṛpayā māṁ trāhi ||
قال فايشَمبايانا: «يا أكرمَ من يُختار، يا واهبَ العطايا، يا ربَّ اللانهاية—تعال! كن ملجأَ من لا ملجأ له، فليس غيرك من يقدر أن يعين العابد العاجز. يا الإنسانَ الأزليّ، إن نَفَسَ الحياة وحركاتَ الذهن لا تبلغك. يا الذاتَ العليا، يا شاهدَ كل شيء، إليك جئت أطلب المأوى. يا إلهَ من يحنو على المستسلمين—برحمتك احفظني.»
वैशम्पायन उवाच
Educational Q&A
The verse teaches śaraṇāgati (taking refuge): when human capacities (breath, mind, effort) cannot reach the ultimate, one turns to the Supreme as the sole refuge of the refuge-less, trusting in divine compassion and protection.
In Vaiśampāyana’s narration, a devotee voices an urgent supplication to the Supreme Lord—invoking epithets like Ananta and Purāṇa-puruṣa—asking the deity, known for protecting those who surrender, to come and save the helpless.