Shloka 6
Jatāyu’s Resistance, Sītā’s Traces, Kabandha’s Release, and the Path to Sugrīva (Āraṇyaka-parva 263)
तथा तैर्निकृतिप्रज्जै: कर्णदुःशासनादिशभि: । नानोपायैरघं तेषु चिन्तयत्सु दुरात्मसु,इस प्रकार सोचकर छल-कपटकी विद्यामें निपुण कर्ण और दुःशासन आदिके साथ जब वे दुरात्मा धृतराष्ट्र-पुत्र भाँति-भाँतिके उपायोंसे पाण्डवोंको संकटमें डालनेकी युक्तिका विचार कर रहे थे, उसी समय महायशस्वी धर्मात्मा तपस्वी महर्षि दुर्वासा अपने दस हजार शिष्योंको साथ लिये हुए वहाँ स्वेच्छासे ही आ पहुँचे
tathā tair nikṛtiprajñaiḥ karṇa-duḥśāsanādiśabhiḥ | nānopāyair aghaṃ teṣu cintayatsu durātmasu ||
قال فايشَمبايانا: «وهكذا، إذ كان أولئك الأشرار—المتفنّنون في المكر—مع كرنا ودوحشاسانا وسواهم، يدبّرون شتّى الحيل لإنزال البلاء بالباندافا، ففي تلك اللحظة بعينها قدم إلى هناك، من تلقاء نفسه، الناسك العظيم ذو الصيت الرفيع، الحكيم دورفاسا، ومعه عشرة آلاف من التلاميذ.»
वैशम्पायन उवाच
Educational Q&A
The verse contrasts adharma—cunning schemes to cause harm—with the sudden arrival of a powerful ascetic, hinting that unethical plotting invites unforeseen consequences and that moral order (dharma) can assert itself through unexpected turns.
Karna, Duḥśāsana, and other Kaurava-aligned figures are actively planning multiple ways to bring trouble upon the Pāṇḍavas; at that moment, the formidable sage Durvāsā appears with a vast retinue, setting up a major test and turning point in the episode.