Previous Verse
Next Verse

Shloka 11

Āraṇyaka Parva, Adhyāya 233 — Pandavas Mobilize; Arjuna’s Conciliation and the Onset of Combat

स्कन्ददेव! आप ब्राह्मणहितैषी, ब्रह्मात्मज, ब्रह्मवेत्ता, ब्रह्मनिष्ठ, ब्रह्मज्ञानियोंमें श्रेष्ठ, ब्राह्मणप्रिय, ब्राह्मणोंके समान व्रतधारी, ब्रह्मज्ञ तथा ब्राह्मणोंके नेता हैं

mārkaṇḍeya uvāca: skandadeva! āp brāhmaṇa-hitaiṣī, brahmātmaja, brahma-vettā, brahma-niṣṭha, brahma-jñāniṣu śreṣṭha, brāhmaṇa-priya, brāhmaṇavat vrata-dhārī, brahma-jña tathā brāhmaṇānāṃ netā asi.

قال ماركانديه: «يا ربَّ سكَندا! أنتَ مُحبٌّ لخيرِ البراهمة—مولودٌ من براهما، عارفٌ بالبرهمن، ثابتٌ في البرهمن، وأفضلُ من بين أهل معرفة البرهمن. أنتَ محبوبٌ لدى البراهمة، وتلتزم نذورًا كنذورهم، وأنتَ بنفسك عارفٌ بالبرهمن، وتقف قائدًا وحاميًا لجماعة البراهمة.»

स्कन्ददेवO Lord Skanda
स्कन्ददेव:
Sampradana
TypeNoun
Rootस्कन्ददेव
FormMasculine, Vocative, Singular
ब्राह्मणहितैषीwell-wisher of Brahmins
ब्राह्मणहितैषी:
Karta
TypeAdjective
Rootब्राह्मणहितैषिन्
FormMasculine, Nominative, Singular
ब्रह्मात्मजson of Brahmā
ब्रह्मात्मज:
Karta
TypeAdjective
Rootब्रह्मात्मज
FormMasculine, Nominative, Singular
ब्रह्मवेत्ताknower of Brahman
ब्रह्मवेत्ता:
Karta
TypeNoun
Rootब्रह्मवेतृ
FormMasculine, Nominative, Singular
ब्रह्मनिष्ठsteadfast in Brahman
ब्रह्मनिष्ठ:
Karta
TypeAdjective
Rootब्रह्मनिष्ठ
FormMasculine, Nominative, Singular
ब्रह्मज्ञानिषुamong the knowers of Brahman
ब्रह्मज्ञानिषु:
Adhikarana
TypeNoun
Rootब्रह्मज्ञानिन्
FormMasculine, Locative, Plural
श्रेष्ठthe best
श्रेष्ठ:
Karta
TypeAdjective
Rootश्रेष्ठ
FormMasculine, Nominative, Singular
ब्राह्मणप्रियdear to Brahmins
ब्राह्मणप्रिय:
Karta
TypeAdjective
Rootब्राह्मणप्रिय
FormMasculine, Nominative, Singular
ब्राह्मणैःwith/by Brahmins
ब्राह्मणैः:
Karana
TypeNoun
Rootब्राह्मण
FormMasculine, Instrumental, Plural
समानequal/similar
समान:
Karta
TypeAdjective
Rootसमान
FormMasculine, Nominative, Singular
व्रतधारीobserver of vows
व्रतधारी:
Karta
TypeAdjective
Rootव्रतधारिन्
FormMasculine, Nominative, Singular
ब्रह्मज्ञknower of Brahman
ब्रह्मज्ञ:
Karta
TypeAdjective
Rootब्रह्मज्ञ
FormMasculine, Nominative, Singular
ब्राह्मणानाम्of Brahmins
ब्राह्मणानाम्:
Adhikarana
TypeNoun
Rootब्राह्मण
FormMasculine, Genitive, Plural
नेताleader
नेता:
Karta
TypeNoun
Rootनेतृ
FormMasculine, Nominative, Singular
असिyou are
असि:
Karta
TypeVerb
Rootअस्
FormPresent, Second, Singular

मार्कण्डेय उवाच

M
Mārkaṇḍeya
S
Skanda (Kārttikeya)
B
Brahmā
B
Brāhmaṇas

Educational Q&A

The verse frames ideal divine leadership as grounded in brahma-jñāna (spiritual realization) and brāhmaṇa-hita (support of learning, ritual order, and ethical discipline). Authority is legitimized not merely by power but by steadfastness in truth (brahma-niṣṭhā) and protective guidance of the custodians of dharma.

Mārkaṇḍeya addresses Skanda with a formal eulogy, listing honorific epithets that establish Skanda’s spiritual pedigree (son of Brahmā), his realization (knower of Brahman), and his social-ethical role (beloved leader and benefactor of Brahmins). This praise typically functions to invoke Skanda’s attention and favor before a request, teaching, or boon.