Previous Verse
Next Verse

Shloka 13

सत्यभामया द्रौपद्याश्वासनम्

Satyabhāmā’s Consolation of Draupadī

अथास्य शैलशिखरं केशी क्रुद्धो व्यवासृजत्‌ । तदा पतन्तं सम्प्रेक्ष्य शैलशूजं शतक्रतु:

athāsya śailaśikharaṃ keśī kruddho vyavāsṛjat | tadā patantaṃ samprekṣya śailaśṛṅgaṃ śatakratuḥ ||

ثم إن كِشِي، وقد استبدّ به الغضب، قذف نحوه قِمّةً من جبل. فلمّا رأى شَتاكْرَتو (إندرا) ذلك الجرفَ الصخريَّ يهوِي مندفعًا، راقبه بفزع—صورةٌ تُبيّن كيف يحوّل الغيظُ غيرُ المنضبط القوّةَ إلى عنفٍ طائش، فيستدعي رقابةً إلهيّةً وحُكمًا أخلاقيًّا.

अथthen
अथ:
TypeIndeclinable
Rootअथ
अस्यof him/this (his)
अस्य:
TypePronoun
Rootइदम्
Formmasculine/neuter, genitive, singular
शैलmountain
शैल:
TypeNoun
Rootशैल
Formmasculine, stem (in compound), —
शिखरम्peak/summit
शिखरम्:
Karma
TypeNoun
Rootशिखर
Formneuter, accusative, singular
केशीKeśī (name)
केशी:
Karta
TypeNoun
Rootकेशिन्
Formmasculine, nominative, singular
क्रुद्धःangry
क्रुद्धः:
TypeAdjective
Rootक्रुद्ध
Formmasculine, nominative, singular
व्यवासृजत्threw/cast down
व्यवासृजत्:
TypeVerb
Rootसृज्
Formimperfect (laṅ), 3rd, singular, parasmaipada, वि,अव
तदाthen/at that time
तदा:
TypeIndeclinable
Rootतदा
पतन्तम्falling
पतन्तम्:
Karma
TypeParticiple
Rootपत्
Formmasculine/neuter, accusative, singular, present active
सम्प्रेक्ष्यhaving seen
सम्प्रेक्ष्य:
TypeIndeclinable
Rootप्रेक्ष्
Formabsolutive (क्त्वा/ल्यप्), सम्
शैलmountain
शैल:
TypeNoun
Rootशैल
Formmasculine, stem (in compound), —
शूजम्mass/heap (of rock); (reading uncertain)
शूजम्:
Karma
TypeNoun
Rootशूज
Formmasculine, accusative, singular
शतक्रतुःŚatakratu (Indra)
शतक्रतुः:
Karta
TypeNoun
Rootशतक्रतु
Formmasculine, nominative, singular

युधिषछ्िर उवाच

K
Keśī
Ś
Śatakratu (Indra)
Ś
śailaśikhara (mountain peak)
Ś
śailaśṛṅga (rocky crag)

Educational Q&A

The verse highlights how anger (krodha) can drive one to disproportionate, destructive action; such loss of restraint becomes ethically suspect and draws the attention of higher powers, implying the need for self-control even amid conflict.

Keśī, in fury, throws a mountain-peak at his opponent; as the massive rock falls, Indra (Śatakratu) observes the dangerous turn of events.