Previous Verse
Next Verse

Shloka 13

Gandhamādana-praveśa and the Sudden Storm (गन्धमादनप्रवेशः — चण्डवातवर्षवर्णनम्)

ततो दूरात्‌ प्रकाशन्तं पाण्डुरं मेरुसंनिभम्‌ | ददृशुस्ते नरश्रेष्ठा विकीर्ण सर्वतोदिशम्‌,तदनन्तर उन नरश्रेष्ठ पाण्डवोंने एक श्वेत पर्वत-सा देखा जो मेरुगिरिके समान दूरसे ही प्रकाशित हो रहा था। वह सम्पूर्ण दिशाओंमें बिखरा जान पड़ता था

tato dūrāt prakāśantaṃ pāṇḍuraṃ merusaṃnibham | dadṛśus te naraśreṣṭhā vikīrṇaṃ sarvato diśam ||

ثمّ، من بعيد، أبصر أولئك خِيارُ الرجال كتلةً بيضاء شاحبة تتلألأ بوضوح، تشبه جبل ميرو. وكانت تبدو كأنها ممتدّة إلى كلّ الجهات—منظرًا مهيبًا يَصرف الذهن عن شواغل العادة إلى الثبات والخشوع أمام سَعة العالم.

ततःthen, from thereupon
ततः:
Adhikarana
TypeIndeclinable
Rootततः
दूरात्from afar
दूरात्:
Apadana
TypeIndeclinable
Rootदूर
प्रकाशन्तम्shining, radiant
प्रकाशन्तम्:
Karma
TypeAdjective
Rootप्रकाशत्
FormMasculine, Accusative, Singular
पाण्डुरम्pale, white
पाण्डुरम्:
Karma
TypeAdjective
Rootपाण्डुर
FormMasculine, Accusative, Singular
मेरु-संनिभम्resembling Meru
मेरु-संनिभम्:
Karma
TypeAdjective
Rootमेरुसंनिभ
FormMasculine, Accusative, Singular
ददृशुःthey saw
ददृशुः:
TypeVerb
Rootदृश्
FormPerfect (Liṭ), Third, Plural
तेthey, those
ते:
Karta
TypePronoun
Rootतद्
FormMasculine, Nominative, Plural
नर-श्रेष्ठाःbest of men
नर-श्रेष्ठाः:
Karta
TypeNoun
Rootनरश्रेष्ठ
FormMasculine, Nominative, Plural
विकीर्णम्scattered, spread out
विकीर्णम्:
Karma
TypeAdjective
Rootविकीर्ण
FormMasculine, Accusative, Singular
सर्वतःon all sides
सर्वतः:
TypeIndeclinable
Rootसर्वतः
दिशम्direction (as a whole, the quarters)
दिशम्:
Adhikarana
TypeNoun
Rootदिश्
FormFeminine, Accusative, Singular

लोगश उवाच

P
Pāṇḍavas (implied by naraśreṣṭhāḥ)
M
Mount Meru
A
a white/shining mountain-like object

Educational Q&A

The verse highlights how the encounter with a vast, radiant natural form can reorient the mind toward humility, steadiness, and dharmic endurance—suggesting that the path of the righteous includes attentiveness to signs that inspire perseverance and reverence.

From a distance, the heroic men (understood as the Pāṇḍavas in context) see something like a pale-white mountain, shining and comparable to Mount Meru, appearing spread across all directions—marking a significant landmark in their movement through the wilderness.