Shloka 5
Sukanyā’s Encounter with the Aśvins and Cyavana’s Rejuvenation (लोमश–सुकन्या–च्यवनोपाख्यानम्)
(नाम्ना चाहं सुकन्यास्मि नूलोके5स्मिन् प्रतिष्ठिता साहं सर्वात्मना नित्यं पतिं प्रति सुनिछिता ।।) अथाश्रिनौ प्रहस्यैतामब्रूतां पुनरेव तु । कथं त्वमसि कल्याणि पित्रा दत्ता गताध्वने,“मेरा नाम इस जगतमें सुकन्या प्रसिद्ध है। मैं सम्पूर्ण हृदयसे सदा अपने पतिदेवके प्रति निष्ठा रखती हूँ।” यह सुनकर अश्विनीकुमारोंने पुनः हँसते हुए कहा--“कल्याणि! तुम्हारे पिताने इस अत्यन्त बूढ़े पुरुषके साथ तुम्हारा विवाह कैसे कर दिया? भीरु! इस वनमें तुम विद्युतकी भाँति प्रकाशित हो रही हो। भामिनि! देवताओंके यहाँ भी तुम-जैसी सुन्दरीको हम नहीं देख पाते हैं
nāmnā cāhaṃ sukanyāsmi loke 'smin pratiṣṭhitā | sāhaṃ sarvātmanā nityaṃ patiṃ prati suniścitā || athāśvinau prahasyaitām ūcatuḥ punar eva tu | kathaṃ tvam asi kalyāṇi pitrā dattā gatādhvane ||
«اسمي سوكانيا، وهو اسمٌ ذائعٌ في هذا العالم. وبكل كياني أظلّ على الدوام ثابتةً في الوفاء لزوجي.» فلما سمع التوأمان الأشڤينيان ذلك ضحكا مرةً أخرى وقالا: «يا ذاتَ اليُمن، كيف زوّجكِ أبوكِ من هذا الرجل الذي بلغ غايةَ الشيخوخة؟»
लोगश उवाच
Educational Q&A
Sukanyā articulates steadfast pativratā-dharma: wholehearted, continuous commitment to one’s spouse, presented as an ethical resolve that remains firm even when questioned or mocked by powerful outsiders.
Sukanyā declares her fame and unwavering loyalty to her husband. The Aśvin twins, hearing this, laugh and challenge her situation by asking how her father married her to a man who is extremely old.