Shloka 8
तीर्थयात्रा: सागरतीर्थ-शूर्पारक-प्रभासगमनम्
Pilgrimage to Sea Tīrthas, Śūrpāraka, and Prabhāsa
Devanagari script
स तानि तीर्थानि च सागरस्य पुण्यानि चान्यानि बहूनि राजन । क्रमेण गच्छन् परिपूर्णकाम: शूर्पारक॑ पुण्यतमं ददर्श,राजन! समुद्रसम्बन्धी तथा अन्य बहुत-से पुण्य तीर्थो्में क्रमश: भ्रमण करते हुए पूर्णकाम राजा युधिष्ठिरने अत्यन्त पुण्यमय शूर्पारकतीर्थका दर्शन किया
Translation
أيها الملك، وبينما كان يسير على الترتيب زائرًا تيرثات البحر المقدّسة وكثيرًا من المواضع المباركة الأخرى، رأى يودهيشثيرا—وقد اكتملت رغباته—تيرثا شورباركا (Śūrpāraka) الأشدَّ قداسة.
Word by Word
सःhe (that king)
सः:
Karta
TypePronoun
Rootतद्
FormMasculine, Nominative, Singular
तानिthose
तानि:
Karma
TypePronoun
Rootतद्
FormNeuter, Accusative, Plural
तीर्थानिpilgrimage-fords/holy places
तीर्थानि:
Karma
TypeNoun
Rootतीर्थ
FormNeuter, Accusative, Plural
चand
च:
TypeIndeclinable
Rootच
सागरस्यof the ocean
सागरस्य:
Sambandha
TypeNoun
Rootसागर
FormMasculine, Genitive, Singular
पुण्यानिholy, meritorious
पुण्यानि:
Karma
TypeAdjective
Rootपुण्य
FormNeuter, Accusative, Plural
चand
च:
TypeIndeclinable
Rootच
अन्यानिother
अन्यानि:
Karma
TypeAdjective
Rootअन्य
FormNeuter, Accusative, Plural
बहूनिmany
बहूनि:
Karma
TypeAdjective
Rootबहु
FormNeuter, Accusative, Plural
राजन्O king
राजन्:
Sambodhana
TypeNoun
Rootराजन्
FormMasculine, Vocative, Singular
क्रमेणin order, successively
क्रमेण:
Karana
TypeNoun
Rootक्रम
FormMasculine, Instrumental, Singular
गच्छन्going, proceeding
गच्छन्:
Karta
TypeVerb
Rootगम्
Formशतृ (present active participle), Masculine, Nominative, Singular
परिपूर्णकामःwhose desires are fulfilled; fully satisfied
परिपूर्णकामः:
Karta
TypeAdjective
Rootपरिपूर्णकाम
FormMasculine, Nominative, Singular
शूर्पारकम्Śūrpāraka (a tīrtha/place-name)
शूर्पारकम्:
Karma
TypeNoun
Rootशूर्पारक
FormNeuter, Accusative, Singular
पुण्यतमम्most holy
पुण्यतमम्:
Karma
TypeAdjective
Rootपुण्यतम
FormNeuter, Accusative, Singular
ददर्शsaw, beheld
ददर्श:
TypeVerb
Rootदृश्
FormLiṭ (perfect), Parasmaipada, Third, Singular
Speaker
वैशम्पायन उवाच
Character Dynamics
Dharma Sankata (Moral Dilemma)
War Context
Verse Rasa (Emotional Essence)
Philosophical Teaching
Political Layer
Geographic Context
Meter (Chandas)
Sandhi Notes