Shloka 15
इन्द्रस्य दुःखप्राप्तिः—त्रिशिरोवधः, वृत्रोत्पत्तिः, जृम्भिकाजननम्
Indra’s Distress: Slaying of Triśiras, Birth of Vṛtra, and the Origin of Yawning
यतिष्यामो वशे कर्तु व्यपनेतुं च ते भयम् । देव! जो तपोनिधि विश्वरूप अपने दोनों नेत्रोंसे सबको दग्ध करते हुए-से विराज रहे हैं, उन्हें प्रलोभनमें डालनेके लिये हम सब अप्सराएँ एक साथ जा रही हैं। वहाँ उन्हें वशमें करने तथा आपके भयको दूर हटानेके लिये हम पूर्ण प्रयत्न करेंगी ।।
śalya uvāca | indreṇa tāstv anu jñātā jagmustriśiraso 'ntikam | tatra tā vividhair bhāvair lubhayantyo varāṅganāḥ | indriyāṇi vaśe kṛtvā pūrvasāgarasaṃnibhaḥ ||
قال شاليا: «أيها الملك، لما أذنَ إندرا لهنّ، مضت الأبساراتُ إلى تريشيراس. وهناك حاولت الجميلاتُ إغواءه بشتى الإيماءات والتعابير. غير أن ذلك الناسكَ العظيم، وقد كبح حواسَّه، ظلَّ ساكنًا مطمئنًّا لا يتزعزع—كالمحيط الشرقي في سكونه.»
शल्य उवाच
Educational Q&A
The verse highlights indriya-nigraha (mastery over the senses): true strength is inner restraint. Even deliberate temptation, backed by divine authority, fails against steady tapas and disciplined mind.
Indra, fearing the power of Triśiras/Viśvarūpa’s austerities, authorizes apsarases to distract him. They attempt to seduce him through varied allure, but he remains serene and unmoved, controlling his senses like a calm ocean.