Shloka 6

अम्बाया रामजामदग्न्यशरणगमनम्

Ambā Seeks Refuge with Rāma Jāmadagnya

Devanagari script

एतद्‌ विचार्य मनसा भवानेतद्‌ विनिश्चयम्‌ । विचिनोतु यथान्यायं विधान क्रियतां तथा,इस बातपर मन-ही-मन विचार करके आप ही कुछ निश्चय करें और जो न्यायसंगत प्रतीत हो, वही कार्य करें

Transliteration

etad vicārya manasā bhavān etad viniścayam | vicinotu yathānyāyaṃ vidhānaṃ kriyatāṃ tathā ||

Translation

فإذا ما تأمّلتَ هذا في نفسك، فلتصلْ أنتَ بنفسك إلى قرارٍ حازم. ثم لِيُنفَّذْ سبيلُ العمل على الوجه الذي يبدو عادلاً وموافقاً للسلوك القويم والحقّ.

Word by Word

• एतत्: this (matter)
• एतत्: कर्म
• Type: Noun
• Root: एतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसक, द्वितीया, एकवचन

• विचार्य: having considered
• Type: Verb
• Root: वि-चर् (धातु)
• Form: ल्यप् (क्त्वा-अर्थे अव्ययभाव), कर्तरि

• मनसा: with the mind
• मनसा: करण
• Type: Noun
• Root: मनस् (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसक, तृतीया, एकवचन

• भवान्: you (honorific)
• भवान्: कर्ता
• Type: Noun
• Root: भवत् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन

• एतत्: this (matter)
• एतत्: कर्म
• Type: Noun
• Root: एतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसक, द्वितीया, एकवचन

• विनिश्चयम्: a decision, determination
• विनिश्चयम्: कर्म
• Type: Noun
• Root: विनिश्चय (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन

• विचिनोतु: let (him/you) decide; should determine
• Type: Verb
• Root: वि-चि (धातु)
• Form: लोट् (आज्ञार्थ), प्रथम, एकवचन, परस्मैपद

• यथा: as, according to
• Type: Indeclinable
• Root: यथा (अव्यय)

• अन्यायम्: injustice (as object of avoidance/consideration)
• अन्यायम्: कर्म
• Type: Noun
• Root: अन्याय (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन

• विधानम्: the act/arrangement; the procedure
• विधानम्: कर्ता
• Type: Noun
• Root: विधान (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसक, प्रथमा, एकवचन

• क्रियताम्: let it be done; should be done
• Type: Verb
• Root: कृ (धातु)
• Form: लोट् (आज्ञार्थ), प्रथम, एकवचन, कर्मणि (आत्मनेपद-रूप)

• तथा: thus, in that manner
• Type: Indeclinable
• Root: तथा (अव्यय)

Speaker

अकृतव्रण उवाच

Characters & Entities

• Akṛtavraṇa

Educational Q&A

What is the core teaching?

One should not act impulsively in a charged situation; instead, one must deliberate inwardly and choose a course aligned with nyāya (justice) and dharma (right conduct), then implement it consistently.

What is happening in the narrative?

Akṛtavraṇa addresses the listener with counsel: after considering the matter personally, the listener should reach a clear decision and proceed with whatever action is judged to be just and proper.