Shloka 2
Svargārohaṇa-parva, Adhyāya 4 — Yudhiṣṭhira’s Vision of the Celestial Assembly
Recognition and Explanation
वैशम्पायनजी कहते हैं--जनमेजय! तदनन्तर देवताओं, ऋषियों और मरुद्गणोंके मुँहसे अपनी प्रशंसा सुनते हुए राजा युधिष्ठिर क्रमश: उस स्थानपर जा पहुँचे जहाँ वे कुरुश्रेष्ठ भीमसेन और अर्जुन आदि विराजमान थे ।। ददर्श तत्र गोविन्द ब्राह्ेण वपुषान्वितम् तेनैव दृष्टपूर्वेण सादृश्येनिव सूचितम्,वहाँ जाकर उन्होंने देखा कि भगवान् श्रीकृष्ण अपने ब्राह्मविग्रहसे सम्पन्न हैं। पहलेके देखे गये सादृश्यसे ही वे पहचाने जाते हैं
vaiśampāyana uvāca | janamejaya! tad-anantaraṃ devatānāṃ ṛṣīṇāṃ ca marudgaṇānāṃ ca mukhāt sva-praśaṃsāṃ śṛṇvan rājā yudhiṣṭhiraḥ krameṇa tat-sthānaṃ prāpa yatra te kuruśreṣṭhā bhīmasena-arjunādayo virājamānā āsan || dadarśa tatra govindaṃ brāhmaṇena vapuṣānvitam | tenaiva dṛṣṭa-pūrveṇa sādṛśyenāiva sūcitam ||
قال فَيْشَمْبَايَنَة: «يا جَنَمِيجَيَا، بعد ذلك إن الملك يُدْهِشْتِيرَا—وهو يسمع ثناءهم عليه من أفواه الآلهة والرِّشِيّين وجموع المَرُوت—تقدّم خطوةً بعد خطوة حتى بلغ الموضع الذي كان فيه سادة آل كورو، بهيماسينا وأرجونا وسواهم، جالسين في بهاء. وهناك أبصر غوفيندا (شري كِرِشْنَا) متجسِّداً في هيئة براهمن؛ وبما يشبه ما رآه من قبل عرفه.»
वैशम्पायन उवाच
Educational Q&A
Even at the culmination of life’s journey, true discernment recognizes the Divine beyond outward appearance. Kṛṣṇa’s brāhmaṇa-form underscores that spiritual authority and divine presence are not confined to royal or martial splendor; dharma is honored through humility, right recognition, and inner vision.
After hearing celestial beings praise him, Yudhiṣṭhira proceeds to the place where Bhīma, Arjuna, and others are present. There he sees Govinda (Kṛṣṇa) appearing in a brāhmaṇa-like form and identifies Him by the familiar resemblance to how he had known Him before.