Shloka 1
Sabhā Parva, Adhyāya 68 — Pāṇḍavānāṃ Vanavāsa-prasthānaḥ; Duḥśāsana-nindā; Pāṇḍava-pratijñāḥ
(दाक्षिणात्य अधिक पाठके २ श्लोक मिलाकर कुल ५६ श्लोक हैं) ऑपन--माजल बक। अकाल अष्टषष्टितमो< ध्याय: भीमसेनका क्रोध एवं अर्जुनका उन्हें शान्त करना, विकर्णकी धर्मसंगत बातका कर्णके द्वारा विरोध, द्रौपदीका चीरहरण एवं भगवान॒द्वारा उसकी लज्जारक्षा तथा विदुरके द्वारा प्रह्नादका उदाहरण देकर सभासदोंको विरोधके लिये प्रेरित करना भीम उवाच भवन्ति गेहे बन्धक्य: कितवानां युधिष्ठिर । न ताभिरुत दीव्यन्ति दया चैवास्ति तास्वपि,भीमसेन बोले--भैया युधिष्ठिर! जुआरियोंके घरमें प्रायः कुलटा स्त्रियाँ रहती हैं, किंतु वे भी उन्हें दाँवपर लगाकर जूआ नहीं खेलते। उन कुलटाओंके प्रति भी उनके हृदयमें दया रहती है
bhīma uvāca | bhavanti gehe bandhakyaḥ kitavānāṃ yudhiṣṭhira | na tābhir uta dīvyanti dayā caivāsti tāsva api ||
قال بهيما: «يا يودهيشثيرا، يا أخي! إن في بيوت المقامرين كثيرًا ما تكون نساءٌ سيئات السلوك؛ ومع ذلك فحتى أولئك لا يقامرون وهنّ على المحكّ. وحتى تجاه أمثالهن تبقى في قلوبهم بقيةٌ من شفقة. فكيف تسمح أن تُعامَل دروبدي—زوجتك الشرعية—كأنها رهان؟»
भीम उवाच
Educational Q&A
Bhima argues from basic ethical restraint: even morally compromised gamblers do not stake women as gambling objects, and still feel some compassion toward them. Therefore, wagering a lawful wife violates dharma and human decency, and the assembly should recognize the injustice.
In the aftermath of the dice game, Bhima addresses Yudhiṣṭhira with anger and moral outrage, condemning the very idea of treating a woman—implicitly Draupadī—as a stake. His words intensify the ethical crisis in the royal hall and foreshadow the confrontation over Draupadī’s humiliation.