Shloka 36

Adhyāya 3: Indra’s Invitation and Yudhiṣṭhira’s Refusal to Abandon the Dog

Svargārohaṇa Test

Devanagari script

युधिष्ठिरस्तु देवेन्द्रमेवंवादिनमी श्वरम्‌ । पुनरेवाब्रवीद्‌ धीमानिदं वचनमर्थवत्‌,ऐसी बात कहते हुए ऐश्वर्यशाली देवराजसे बुद्धिमान्‌ युधिष्ठिरने पुनः यह अर्थयुक्त वचन कहा--

Transliteration

yudhiṣṭhiras tu devendram evaṃ-vādinam īśvaram | punar evābravīd dhīmān idaṃ vacanam arthavat ||

Translation

قال فَيْشَمْبايَنَة: ولمّا تكلّم إندرا، سيّدُ الآلهة، على هذا النحو، عاد يودهيشثيرا الحكيم فخاطبه مرةً أخرى بكلامٍ واضحِ المقصد—مُشيرًا إلى أنّه حتى أمام السلطان الإلهي سيجعل مساره قائمًا على الدَّرْمَا المؤسَّسة على التعقّل، وعلى القول ذي المعنى، لا على مجرّد الإذعان.

Word by Word

• युधिष्ठिरः: Yudhishthira
• युधिष्ठिरः: Karta
• Type: Noun
• Root: युधिष्ठिर
• Form: Masculine, Nominative, Singular

• तु: but/indeed
• Type: Indeclinable
• Root: तु

• देवेन्द्रम्: Indra, lord of the gods
• देवेन्द्रम्: Karma
• Type: Noun
• Root: देवेन्द्र
• Form: Masculine, Accusative, Singular

• एवम्: thus/in this manner
• Type: Indeclinable
• Root: एवम्

• वादिनम्: speaking (one), speaker
• वादिनम्: Karma
• Type: Noun
• Root: वादिन्
• Form: Masculine, Accusative, Singular

• ईश्वरम्: the lord
• ईश्वरम्: Karma
• Type: Noun
• Root: ईश्वर
• Form: Masculine, Accusative, Singular

• पुनः: again
• Type: Indeclinable
• Root: पुनः

• एव: indeed/just
• Type: Indeclinable
• Root: एव

• अब्रवीत्: said/spoke
• Type: Verb
• Root: ब्रू
• Form: Imperfect (Lan), 3rd, Singular, Parasmaipada

• धीमान्: wise
• धीमान्: Karta
• Type: Adjective
• Root: धीमन्
• Form: Masculine, Nominative, Singular

• इदम्: this
• इदम्: Karma
• Type: Pronoun
• Root: इदम्
• Form: Neuter, Accusative, Singular

• वचनम्: speech/word
• वचनम्: Karma
• Type: Noun
• Root: वचन
• Form: Neuter, Accusative, Singular

• अर्थवत्: meaningful/significant
• Type: Adjective
• Root: अर्थवत्
• Form: Neuter, Accusative, Singular

Speaker

वैशम्पायन उवाच

Characters & Entities

• Vaiśampāyana
• Yudhiṣṭhira
• Indra (Devendra)