Previous Verse
Next Verse

Shloka 16

अभिमन्युवधः

Abhimanyu’s Fall and the Battlefield Aftermath

सूर्यभासं च पज्चैतान्‌ हत्वा विव्याध सौबलम्‌ | त॑ सौबलस्त्रिभिविंद्ध्वा दुर्योधनमथाब्रवीत्‌,तत्पश्चात्‌ शत्रुंजय, चन्द्रकेतु, मेघवेग, सुवर्चा और सूर्यभास--इन पाँच वीरोंको मारकर अभिमन्युने सुबलपुत्र शकुनिको भी घायल कर दिया। तब शकुनिने भी तीन बाणोंसे अभिमन्युको घायल करके दुर्योधनसे इस प्रकार कहा--

sūryabhāsaṃ ca pañcaitān hatvā vivyādha saubalam | taṃ saubalas tribhir viddhvā duryodhanam athābravīt |

قال سنجيا: بعد أن قتل أولئك المحاربين الخمسة—شترونجيا، وتشندراكيتو، وميغافِيغا، وسوفاركا، وسوريابهَاسا—طعن أبهيمانيو أيضًا ساوبالا (شكوني). فقام ساوبالا، ردًّا على ذلك، فأصاب أبهيمانيو بثلاثة سهام وخاطب دوريودhana. وتبرز هذه الواقعة تبادُل العنف الذي لا يهدأ في ساحة القتال، حيث تطغى البراعة والانتقام على القرابة والمشورة، وحيث تتبع الكلمة التكتيكية الجرح مباشرة.

सूर्यभासम्Sūryabhāsa (name), (as) object
सूर्यभासम्:
Karma
TypeNoun
Rootसूर्यभास
FormMasculine, Accusative, Singular
and
:
TypeIndeclinable
Root
पञ्चfive
पञ्च:
Karma
TypeNoun
Rootपञ्च
Form—, Accusative, Plural
एतान्these
एतान्:
Karma
TypePronoun
Rootएतद्
FormMasculine, Accusative, Plural
हत्वाhaving slain
हत्वा:
TypeVerb
Rootहन्
Formक्त्वा (absolutive/gerund), Parasmaipada (usage-neutral here)
विव्याधwounded / pierced
विव्याध:
TypeVerb
Rootव्यध्
FormPerfect (लिट्), 3rd, Singular, Parasmaipada
सौबलम्the son of Subala (Śakuni)
सौबलम्:
Karma
TypeNoun
Rootसौबल
FormMasculine, Accusative, Singular
ततःthen / thereafter
ततः:
TypeIndeclinable
Rootततः
सौबलःŚakuni (son of Subala)
सौबलः:
Karta
TypeNoun
Rootसौबल
FormMasculine, Nominative, Singular
त्रिभिःwith three
त्रिभिः:
Karana
TypeNoun
Rootत्रि
Form—, Instrumental, Plural
विद्ध्वाhaving pierced / having wounded
विद्ध्वा:
TypeVerb
Rootव्यध्
Formक्त्वा (absolutive/gerund), Parasmaipada (usage-neutral here)
दुर्योधनम्Duryodhana
दुर्योधनम्:
Karma
TypeNoun
Rootदुर्योधन
FormMasculine, Accusative, Singular
अथthen
अथ:
TypeIndeclinable
Rootअथ
अब्रवीत्said / spoke
अब्रवीत्:
TypeVerb
Rootब्रू
FormImperfect (लङ्), 3rd, Singular, Parasmaipada

संजय उवाच

S
Sañjaya
A
Abhimanyu
Ś
Śakuni (Saubala)
D
Duryodhana
Ś
Śatruñjaya
C
Candraketu
M
Meghavega
S
Suvarcā
S
Sūryabhāsa