Shloka 44
Cakravyūha-saṃkalpaḥ, Saṃśaptaka-āhvānaṃ, Saubhadra-vikrīḍitam
Drona Parva, Adhyāya 32
तीर्ण: संशप्तकान् हत्वा प्रत्यदृश्यत फाल्गुन: । संशप्तक योद्धा महान् सरोवरोंके समान थे, बाणोंके समूह ही उनके जल-प्रवाह थे, धनुष ही उनमें उठी हुई बड़ी-बड़ी भँवरोंके समान जान पड़ते थे तथा प्रवाहित होनेवाला रक्त ही उन सरोवरोंका जल था। अर्जुन संशप्तकोंका वध करके उन महान् सरोवरोंके पार होकर वहाँ आते दिखायी दिये थे || ४३ $ ।। तस्य कीर्तिमतो लक्ष्म सूर्यप्रतिमतेजस:
sañjaya uvāca | tīrṇaḥ saṁśaptakān hatvā pratyadṛśyata phālgunaḥ | tasya kīrtimato lakṣmīḥ sūryapratimatejasaḥ ||
قال سنجيا: بعدما اخترق السَّمْشَبْتَكَة وقتلهم، شوهد فالغونا (أرجونا) من جديد، وقد عاد فظهر في ساحة القتال. كان محاربو السمشبتكة العظام كأنهم بحيرات هائلة؛ وسهامهم المتكاثرة كجداول الماء المتدفقة؛ وأقواسهم كدوّامات عظيمة مرتفعة؛ والدم السائل هو ماء تلك البحيرات. لقد قتل أرجونا السمشبتكة وعبر تلك «البحيرات» الجليلة، فبدا هناك من جديد؛ وتألق مجد ذلك البطل المشهور وحظه، الذي كان لمعانه كالشمس.
संजय उवाच
Educational Q&A
The verse highlights steadfastness in duty: even against opponents bound by a fierce vow, disciplined courage and commitment to one’s righteous task (kṣatriya-dharma) can prevail, and true glory (kīrti, lakṣmī) follows resolute action.
Sañjaya reports that Arjuna (Phālguna), after fighting through and killing the Saṁśaptaka warriors who had sworn to engage him, is seen again—his sun-like radiance and renown emphasized as he returns into view on the battlefield.