Shloka 52
Bhagadatta’s Advance, the Saṃśaptaka Challenge, and Arjuna’s Counterstrike (द्रोणपर्व, अध्याय २६)
समघ्नज्छरवर्षेण रथस्थो5न्तकसंनिभ: । तब आकृतीपुत्र रुचिपर्वने तुरंत ही उस हाथीपर आक्रमण किया। वह रथपर बैठकर साक्षात् यमराजके समान जान पड़ता था। उसने बाणोंकी वर्षासे उस हाथीको गहरी चोट पहुँचायी ।। ५१ $ ।। ततः स रुचिपर्वाणं शरेणानतपर्वणा
sa-maghna-cchara-varṣeṇa ratha-stho 'ntaka-sannibhaḥ | tataḥ ākṛtī-putraḥ ruci-parvaṇe tūrṇaṃ hi tasmin hastini ākrāmat | sa ratha-upaviṣṭaḥ sākṣād yama-rāja-samaḥ iva pratibhāti | sa bāṇa-varṣeṇa taṃ hastinaṃ gāḍhaṃ vyathayām āsa || 51 || tataḥ sa ruci-parvāṇaṃ śareṇānata-parvaṇā …
قال سانجيا: وهو جالس على عربته، كأنه أنتاكا (الموت) بعينه، اندفع في الحال إلى فيل روتشيبارفان، فأمطَره بوابلٍ كثيف من السهام فأحدث به جراحًا غائرة. وفي تلك اللحظة بدا كأنه ياما بنفسه، ثم أصاب روتشيبارفان بسهمٍ مستقيم الصنع، محكم القوام…
संजय उवाच
Educational Q&A
The verse underscores the Mahābhārata’s recurring ethical tension: in war, a kṣatriya’s duty is to fight decisively, yet the narrative frames such prowess through death-imagery (Antaka/Yama), reminding the listener that violence inevitably invokes mortality and moral consequence.
Sañjaya describes a chariot-warrior who swiftly assaults Ruciparvan’s war-elephant with a thick shower of arrows, appearing like Death itself; the passage then continues by noting that he next strikes Ruciparvan with a straight, well-made arrow.