Shloka 51
वासवी-शक्तेः प्रयोगः, घटोत्कच-वधोत्तर-शोकः, व्यासोपदेशश्च
The Vāsavī Spear’s Use, Post-Ghaṭotkaca Grief, and Vyāsa’s Counsel
पज्चाला: सृज्जया: मत्स्याश्वनेदिकारूषकोसला: । अन्वगच्छन् महाराज केकयाश्न महारथा:,महाराज! उन दोनों भाइयोंको द्रोणाचार्यकी सेनाकी ओर युद्धके लिये उद्यत होकर जाते देख पांचाल, सूंजय, मत्स्य, चेदि, कारूष, कोसल तथा केकय महारथियोंने भी उन्हींका अनुसरण किया
sañjaya uvāca |
pāñcālāḥ sṛñjayā matsyāś caidikārūṣakosalāḥ |
anvagacchan mahārāja kekayāś ca mahārathāḥ ||
قال سنجيا: أيها الملك، لما رأى الناسُ الأخوينِ يتقدّمان مستعدَّين للقتال نحو جيش دروناآتشاريّا، تبعهم أيضًا البانشالا، والسِرِنْجَيَة، والماتسيا، والتشيدي، والكاروُشا، والكوسالا، ومعهم عِظامُ مُقاتلي العربات من كِكَيَة.
सयजय उवाच
Educational Q&A
The verse highlights how dharma in wartime is often enacted through allegiance and leadership: when principal warriors commit to a battle-course, allied groups follow, sharing both the strategic necessity and the ethical consequences of that decision.
Sañjaya reports to Dhṛtarāṣṭra that multiple allied contingents—Pāñcālas, Sṛñjayas, Matsyas, Cedis, Kāruṣas, Kosalas, and Kekaya mahārathas—advance behind “those two brothers,” moving toward Droṇa’s forces, prepared for combat.