Shloka 54

दुर्योधन-कर्ण-संवादः

Duryodhana–Karna Dialogue on Vyūha-bheda and Daiva

Devanagari script

ब्रुवन्तश्न॒ रणेडन्योन्यं चेदिपडचालसूञ्जया: । घ्नत द्रोणं घ्नत द्रोणमिति ते द्रोणमभ्ययु:,“'ट्रोणाचार्यको मार डालो, द्रोणाचार्यको मार डालो” परस्पर ऐसा कहते हुए चेदि, पांचाल और सूंजय वीरोंने द्रोणाचार्यपर धावा किया

Transliteration

bruvantaś ca raṇe ’nyonyaṃ cedipāñcāla-sūñjayāḥ | ghnata droṇaṃ ghnata droṇam iti te droṇam abhyayuḥ ||

Translation

قال سانجيا: وفي صخب المعركة كانوا ينادون بعضهم بعضًا: «اضربوا درونا! اضربوا درونا!» ثم اندفع محاربو تشيدي وبانچالا والسونجايون وشنّوا الهجوم على دروناآچاريا.

Word by Word

• ब्रुवन्तः: saying, speaking
• ब्रुवन्तः: Karta
• Type: Verb
• Root: ब्रू (धातु) → ब्रुवत् (शतृ-प्रत्यय)
• Form: पुं, प्रथमा, बहुवचन

• रणे: in battle
• रणे: Adhikarana
• Type: Noun
• Root: रण
• Form: नपुं, सप्तमी, एकवचन

• अन्योन्यम्: to one another, mutually
• अन्योन्यम्: Adhikarana
• Type: Indeclinable
• Root: अन्योन्य

• चेदि: the Cedis
• चेदि: Karta
• Type: Noun
• Root: चेदि
• Form: पुं, प्रथमा, बहुवचन

• पाञ्चाल: the Panchalas
• पाञ्चाल: Karta
• Type: Noun
• Root: पाञ्चाल
• Form: पुं, प्रथमा, बहुवचन

• सूञ्जयाः: the Sṛñjayas
• सूञ्जयाः: Karta
• Type: Noun
• Root: सूञ्जय
• Form: पुं, प्रथमा, बहुवचन

• घ्नत: strike/kill (you all)!
• Type: Verb
• Root: हन् (धातु) → घ्न (लोट्)
• Form: लोट् (आज्ञार्थ), मध्यम, बहुवचन

• द्रोणम्: Drona
• द्रोणम्: Karma
• Type: Noun
• Root: द्रोण
• Form: पुं, द्वितीया, एकवचन

• घ्नत: strike/kill (you all)!
• Type: Verb
• Root: हन् (धातु) → घ्न (लोट्)
• Form: लोट् (आज्ञार्थ), मध्यम, बहुवचन

• द्रोणम्: Drona
• द्रोणम्: Karma
• Type: Noun
• Root: द्रोण
• Form: पुं, द्वितीया, एकवचन

• इति: thus, saying
• Type: Indeclinable
• Root: इति

• ते: they
• ते: Karta
• Type: Pronoun
• Root: तद्
• Form: पुं, प्रथमा, बहुवचन

• द्रोणम्: Drona
• द्रोणम्: Karma
• Type: Noun
• Root: द्रोण
• Form: पुं, द्वितीया, एकवचन

• अभ्ययुः: they rushed/charged at
• Type: Verb
• Root: अभि-या (धातु)
• Form: लिट् (परोक्षभूत/परफेक्ट), प्रथम, बहुवचन

Speaker

संजय उवाच

Characters & Entities

• Sañjaya
• Droṇa (Droṇācārya)
• Cedi
• Pāñcāla
• Sūñjayas

Educational Q&A

What is the core teaching?

The verse underscores how, in the pressure of war, ethical complexity intensifies: even a revered teacher like Droṇa becomes a strategic obstacle. It invites reflection on dharma under duress—how collective duty to one’s side can conflict with personal reverence and moral hesitation.

What is happening in the narrative?

On the battlefield, allied warriors from Cedi, Pāñcāla, and the Sūñjayas coordinate by shouting to each other, repeatedly urging the slaying of Droṇa, and then they collectively advance to assault him.