Shloka 15
Chapter 89: Bhīma dispatched to protect Ghaṭotkaca amid escalating engagements
Devanagari script
ततो युधिष्छिरो वश्यान् राज्ञस्तानू समचोदयत् । भीष्मं शान्तनवं सर्वे निहतेति सुहृदूगणान्,तदनन्तर युधिष्ठटिरने अपने वशवर्ती नरेशों तथा सुहृद्गणोंको यह आदेश दिया कि सब लोग मिलकर शान्तनुनन्दन भीष्मको मार डालो
Transliteration
tato yudhiṣṭhiro vaśyān rājñas tān samacodayat | bhīṣmaṃ śāntanavaṃ sarve nihateti suhṛd-gaṇān ||
Translation
ثم حثّ يودهيشثيرا الملوك الخاضعين لأمره، وأوصى خاصته من الموالين قائلاً: «اجتمعوا كلكم معًا—واضربوا بهيشما، ابن شانتانو، حتى يسقط!»
Word by Word
ततःthen, thereafter
ततः:
Adhikarana
TypeIndeclinable
Rootततः (तद्-प्रातिपदिकात् अव्यय)
FormAvyaya
युधिष्ठिरःYudhiṣṭhira
युधिष्ठिरः:
Karta
TypeNoun
Rootयुधिष्ठिर (प्रातिपदिक)
FormMasculine, Nominative, Singular
वश्यान्submissive, under control
वश्यान्:
Karma
TypeAdjective
Rootवश्य (प्रातिपदिक)
FormMasculine, Accusative, Plural
राज्ञःof the king
राज्ञः:
TypeNoun
Rootराजन् (प्रातिपदिक)
FormMasculine, Genitive, Singular
तान्those
तान्:
Karma
TypePronoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
FormMasculine, Accusative, Plural
समचोदयत्urged, incited, commanded
समचोदयत्:
TypeVerb
Rootचुद् (धातु) + सम् (उपसर्ग)
FormImperfect (Laṅ), Parasmaipada, 3rd person, Singular
भीष्मम्Bhīṣma
भीष्मम्:
Karma
TypeNoun
Rootभीष्म (प्रातिपदिक)
FormMasculine, Accusative, Singular
शान्तनवम्son of Śantanu
शान्तनवम्:
Karma
TypeAdjective
Rootशान्तनव (प्रातिपदिक)
FormMasculine, Accusative, Singular
सर्वेall
सर्वे:
Karta
TypePronoun
Rootसर्व (प्रातिपदिक)
FormMasculine, Nominative, Plural
निहतslain, killed
निहत:
TypeAdjective
Rootनि + हन् (धातु) → निहत (कृदन्त, क्त)
FormMasculine, Accusative, Singular (agreeing with भीष्मम्)
इतिthus (quotative)
इति:
TypeIndeclinable
Rootइति
FormAvyaya
सुहृद्गणान्groups of friends/allies
सुहृद्गणान्:
Karma
TypeNoun
Rootसुहृद् + गण (प्रातिपदिक)
FormMasculine, Accusative, Plural
Speaker
संजय उवाच
Characters & Entities
S
SañjayaY
YudhiṣṭhiraB
BhīṣmaŚ
ŚāntanuK
kings (allied rulers)S
suhṛd-gaṇa (well-wishers/allies)Verse Rasa (Emotional Essence)
Geographic Context
Sandhi Notes