Adhyāya 6: Pañca-mahābhūta–guṇa-nirdeśa and Sudarśana-dvīpa
Five Elements, Sensory Qualities, and a Cosmographic Island
हेमकूटस्तु सुमहान् कैलासो नाम पर्वत: । यत्र वैश्रवणो राजन् गुहाकैः सह मोदते,राजन! विशाल पर्वत हेमकूट ही कैलास नामसे प्रसिद्ध है। जहाँ कुबेर गुह्कोंके साथ सानन्द निवास करते हैं
Hemakūṭas tu sumahān kailāso nāma parvataḥ | yatra vaiśravaṇo rājan guhākaiḥ saha modate ||
قال سنجيا: «أيها الملك، ثَمَّ جبلٌ عظيم جدًّا يُدعى كَيْلاسا، ويُعرَف أيضًا باسم هِمَكوطَة؛ وفيه يقيم فَيْشْرَفَنَة (كوبيرا) مسرورًا مع الغُهيَكَة.»
संजय उवाच
The verse highlights reverence for sacred places and divine order: certain realms are portrayed as seats of dharmic prosperity and guardianship, embodied by Kubera’s joyful residence with his attendants.
Sañjaya describes a great mountain—Kailāsa/Hemakūṭa—and notes that Kubera (Vaiśravaṇa) resides there happily with the Guhyakas, as part of a broader descriptive passage.