Shloka 67

Daiva–Puruṣakāra Discourse and the Elephant-Corps Engagement (भीमगजानीक-सम्भ्रान्ति)

Devanagari script

ततः कालिडूसैन्यानां प्रमुखे भरतर्षभ

Transliteration

tataḥ kālīḍūsainyānāṃ pramukhe bharatarṣabha

Translation

قال سانجيا: «ثمّ، يا ثورَ آلِ بهاراتا، في مقدّمةِ قواتِ كاليḍو…»

Word by Word

• ततः: then; thereafter
• ततः: Adhikarana
• Type: Indeclinable
• Root: ततः (तद्-प्रातिपदिकात् अव्यय)
• Form: अव्यय (तस्मात्/ततः = thereafter/from there)

• कालिडूसैन्यानाम्: of the Kalidu troops/armies
• कालिडूसैन्यानाम्: Adhikarana
• Type: Noun
• Root: कालिडू-सैन्य (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, षष्ठी, बहुवचन

• प्रमुखे: in the forefront; at the head
• प्रमुखे: Adhikarana
• Type: Noun
• Root: प्रमुख (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, सप्तमी, एकवचन

• भरतर्षभ: O bull among the Bharatas (best of the Bharatas)
• भरतर्षभ: Adhikarana
• Type: Noun
• Root: भरत-ऋषभ (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, सम्बोधन, एकवचन

Speaker

संजय उवाच

Characters & Entities

• Sañjaya
• Dhṛtarāṣṭra (implied by the address bharatarṣabha)
• Kāliḍū troops/contingent