Shloka 54
भीष्मस्य शरशय्या-प्राप्तिः
Bhīṣma’s Fall to the Arrow-Bed
भीष्महेतो: पराक्रान्तश्रित्रसेन: पराक्रमी । चेकितानं परं शक्त्या योधयामास भारत,पराक्रमी चित्रसेन भीष्मकी रक्षाके लिये पराक्रम दिखा रहा था। भारत! उसने पूरी शक्ति लगाकर चेकितानके साथ युद्ध किया। इसी प्रकार चेकितानने भी चित्रसेनकी गति रोक दी। उन दोनोंकी मुठभेड़में वहाँ महान् युद्ध होने लगा
sañjaya uvāca |
bhīṣmahetoḥ parākrāntaś citrasenaḥ parākramī |
cekitānaṃ paraṃ śaktyā yodhayāmāsa bhārata ||
قال سنجيا: «ولأجل بهيشما تقدّم تشيتراسينا الشجاع—وهو نفسه محاربٌ عظيم—ببسالةٍ بالغة. يا بهاراتا، قاتل تشيكيتانا بكل قوته؛ فاندلع في الميدان صدامٌ عنيف بين البطلين.»
संजय उवाच
Educational Q&A
The verse highlights kṣatriya-dharma expressed as steadfast loyalty and protective duty: a warrior exerts his full strength to defend his leader (Bhīṣma), showing commitment to one’s chosen obligation even amid peril.
Sañjaya reports that Citrāsena, fighting on Bhīṣma’s behalf, attacks and engages Cekitāna with full force, leading to an intense duel between the two warriors on the battlefield.