Shloka 34
Adhyāya 112: Bhīṣma-prati Arjunasya Pravṛttiḥ
Arjuna’s Forward Drive Toward Bhīṣma
हत्वा दश सहस्राणि कुठ्जराणां तरस्विनाम् | सारोहाणां महाराज हयानां चायुतं तथा,महाराज! सवारोंसहित दस हजार वेगशाली हाथियों, उतने ही घोड़ों और घुड़सवारों तथा दो लाख पैदल सैनिकोंको नरश्रेष्ठ भीष्मने रणभूमिमें धूमरहित अग्निकी भाँति फूँक डाला
sañjaya uvāca | hatvā daśa sahasrāṇi kuñjarāṇāṃ tarasvinām | sārohāṇāṃ mahārāja hayānāṃ cāyutaṃ tathā ||
قال سانجيا: أيها الملك، بعد أن قتل بهيشما عشرة آلاف من الفيلة السريعة مع ركّابها، وكذلك عشرة آلاف من الخيل، كان اندفاعه في ساحة القتال كالنار الآكلة التي لا تُقاوَم.
संजय उवाच
Educational Q&A
The verse underscores the Mahābhārata’s tension between kṣatriya-duty and the moral cost of war: martial excellence is praised as dharma in battle, yet the scale of killing evokes the destructive, consuming nature of conflict.
Sañjaya reports to King Dhṛtarāṣṭra the battlefield carnage: vast numbers of elephants with riders and horses are slain, highlighting the intensity of the fighting and the overwhelming force of the leading warrior’s assault.