Shloka 9

Ādi Parva, Adhyāya 90 — Pūror Vaṃśa, Kuru-Pravara, and the Janamejaya Line

Genealogical Recitation

Devanagari script

दुःखैर्न तप्येन्न सुखै: प्रहष्येत्‌ समेन वर्तेत सदैव धीर: । दिष्टं बलीय इति मन्यमानो न संज्वरेन्नापि हृष्येत्‌ कथंचित्‌,दुःखोंसे संतप्त न हो और सुखोंसे हर्षित न हो। धीर पुरुष सदा समभावसे ही रहे और भाग्यको ही प्रबल मानकर किसी प्रकार चिन्ता एवं हर्षके वशीभूत न हो

Translation

لا ينبغي للرجل الرزين أن يحترق بالأحزان، ولا أن يطير فرحًا باللذات؛ بل يمضي دائمًا على السواء في قلبه. وإذ يرى أن «القَدَرَ المرسوم (daiva) هو الأقوى»، فلا يستسلم لقلقٍ ولا لابتهاجٍ على أي وجهٍ كان.

Word by Word

दुःखैःby/with sorrows

नnot

तप्येत्should be distressed / should burn

नnot

सुखैःby/with pleasures

प्रहृष्येत्should rejoice / be elated

समेनwith equanimity

वर्तेतshould conduct oneself / behave

सदैवalways indeed

धीरःthe steadfast/wise man

दिष्टम्destiny / what is ordained

बलीयःstronger / more powerful

इतिthus

मन्यमानःthinking / considering

नnot

संज्वरेत्should be anxious / should fret

नnor/not

अपिeven/also

हृष्येत्should rejoice

कथंचित्in any way / at all

Speaker

जटद्टक उवाच

Dharma Sankata (Moral Dilemma)

Verse Rasa (Emotional Essence)

Philosophical Teaching

Political Layer

Meter (Chandas)

Sandhi Notes