Shloka 3
Ādi Parva, Adhyāya 90 — Pūror Vaṃśa, Kuru-Pravara, and the Janamejaya Line
Genealogical Recitation
जटद्टक उवाच अवादीस्त्वं वयसा य: प्रवृद्ध: स वै राजन नाभ्यधिक: कथ्यते च | यो विद्यया तपसा सम्प्रवृद्ध: स एव पूज्यो भवति द्विजानाम्,अष्टक बोले--राजन्! आपने कहा है कि जो अवस्थामें बड़ा हो, वही अधिक सम्माननीय कहा जाता है। परंतु द्विजोंमें तो जो विद्या और तपस्यामें बढ़ा-चढ़ा हो, वही पूज्य होता है
Jāṭaṭaka uvāca: avādīs tvaṃ vayasaḥ yaḥ pravṛddhaḥ sa vai rājan nābhyadhikaḥ kathyate ca | yo vidyayā tapasā sampravṛddhaḥ sa eva pūjyo bhavati dvijānām ||
قال جَاṭَṭَكَة: «أيّها الملك، لقد قلتَ إنّ من تقدّم في السنّ يُقال إنّه أحقّ بالاحترام. غير أنّه بين ذوي الميلادين (الدِّوِجَة)، إنّما يُكرَّم حقًّا من عَظُم بالعلم وبالتقشّف (التَّبَس).»
जटद्टक उवाच
Educational Q&A
True honor is not determined merely by seniority in age; among the twice-born, the person who is superior in learning (vidyā) and austerity (tapas) is the one deserving reverence.
Jāṭaṭaka addresses a king and challenges the idea that age alone makes someone ‘greater,’ asserting instead a dharmic standard of respect grounded in spiritual discipline and knowledge.