Shloka 7
पाण्डोः श्राद्धं, सत्यवत्याः वनगमनम्, बाल्यस्पर्धा च
Pāṇḍu’s Śrāddha, Satyavatī’s Withdrawal, and Childhood Rivalry
अतीव तपसा>5त्मानं योजयिष्याम्यसंशयम् । तस्मादेको5हमेकाकी एकैकस्मिन् वनस्पतौ,मैं अपने शरीर और मनको निःसंदेह अत्यन्त कठोर तपस्यामें लगाऊँगा। इसलिये अब अकेला (स्त्रीरहित) और एकाकी (सेवक आदिसे भी अलग) रहकर एक-एक वृक्षके नीचे फलकी भिक्षा माँगूगा। सिर मुँड़ाकर मौनी संन्यासी हो इन वानप्रस्थियोंके आश्रमोंमें विचरूँगा। उस समय मेरा शरीर धूलसे भरा होगा और निर्जन एकान्त स्थानमें मेरा निवास होगा
atīva tapasā ātmānaṃ yojayiṣyāmy asaṃśayam | tasmād eko 'ham ekākī ekaikasmin vanaspatau |
قال فايشامبايانا: «لا ريب أني سأُلزم نفسي بتقشّف شديد للغاية. لذلك سأعيش وحيدًا منفردًا—بلا رفيق—أتنقّل من شجرة إلى شجرة، وأقتات بما أحصل عليه من صدقة الثمار.»
वैशम्पायन उवाच
Educational Q&A
The verse highlights the ethical ideal of self-mastery: one deliberately restrains comforts and social dependence, committing body and mind to disciplined austerity (tapas) as a means of purification and resolve.
The narrator reports a vow-like declaration: the speaker resolves to undertake severe penance, living in solitude and moving from tree to tree, sustaining himself on simple fruit-alms—signaling a turn toward renunciant, forest-based life.