Previous Verse
Next Verse

Shloka 11

अनुक्रमणिकाध्यायः (Anukramaṇikā Adhyāya) — Invocation, Narrator Frame, and Textual Scope

कथिताश्चापि विधिवद्‌ या वैशम्पायनेन वै । श्र॒ुत्वाहं ता विचित्रार्था महाभारतसंश्रिता:,उग्रश्रवाजीने कहा--महर्षियो! चक्रवर्ती सम्राट्‌ महात्मा राजर्षि परीक्षित्‌-नन्दन जनमेजयके सर्पयज्ञमें उन्हींके पास वैशम्पायनने श्रीकृष्णद्वैपायन व्यासजीके द्वारा निर्मित परम पुण्यमयी चित्र-विचित्र अर्थसे युक्त महाभारतकी जो विविध कथाएँ विधिपूर्वक कही हैं, उन्हें सुनकर मैं आ रहा हूँ

kathitāś cāpi vidhivad yā vaiśampāyanena vai | śrutvāhaṁ tā vicitrārthā mahābhāratasaṁśritāḥ ||

قال أُغْرَشْرَفَس (سَوْتي): «لقد جئتُ إلى هنا بعد أن سمعتُ تلك الروايات من المهابهارتا—الغنية بالمعاني العجيبة المتنوّعة—وقد تلاها فايشَمبايانا على ترتيب الطقوس كما ينبغي، في يَجْنَةِ الأفاعي التي أقامها الملك جَنَمِجَيَا ابنُ الحكيمِ الملكيّ بَريكشِت؛ ذلك المصنَّفُ الأسمى بركةً وثوابًا، الذي ألّفه شري كِرِشْنَ دْوَيْبَايَنَ ڤْياس.»

कथिताःtold/recited
कथिताः:
Karta
TypeAdjective
Rootकथित (कथ् धातु)
FormFeminine, Nominative, Plural
and
:
TypeIndeclinable
Root
अपिalso
अपि:
TypeIndeclinable
Rootअपि
विधिवत्according to rule/duly
विधिवत्:
TypeIndeclinable
Rootविधिवत्
याःwhich (f.pl.)
याः:
Karta
TypePronoun
Rootयद्
FormFeminine, Nominative, Plural
वैशम्पायनेनby Vaiśampāyana
वैशम्पायनेन:
Karana
TypeNoun
Rootवैशम्पायन
FormMasculine, Instrumental, Singular
वैindeed
वै:
TypeIndeclinable
Rootवै
श्रुत्वाhaving heard
श्रुत्वा:
TypeVerb
Rootश्रुत्वा (श्रु धातु)
FormAbsolutive (Gerund)
अहम्I
अहम्:
Karta
TypePronoun
Rootअस्मद्
FormNominative, Singular
ताःthose (f.pl.)
ताः:
Karma
TypePronoun
Rootतद्
FormFeminine, Accusative, Plural
विचित्रार्थाःof varied/wondrous meanings
विचित्रार्थाः:
Karta
TypeAdjective
Rootविचित्रार्थ
FormFeminine, Nominative, Plural
महाभारतसंश्रिताःconnected with / based on the Mahābhārata
महाभारतसंश्रिताः:
Karta
TypeAdjective
Rootमहाभारत-सम्-श्रित
FormFeminine, Nominative, Plural
U
Ugraśravas (Sauti)
V
Vaiśampāyana
Ś
Śrī Kṛṣṇa Dvaipāyana Vyāsa
J
Janamejaya
P
Parīkṣit
S
Sarpa-yajña (serpent sacrifice)
M
Mahābhārata

Educational Q&A

The verse underscores the ethical and cultural authority of properly transmitted tradition: sacred history gains legitimacy through disciplined recitation (vidhivat) by qualified teachers in a ritually sanctioned setting, preserving dharma through faithful hearing and retelling.

Sauti introduces himself as one who has heard the Mahābhārata from Vaiśampāyana’s formal recitation at King Janamejaya’s serpent-sacrifice, and he now arrives to recount those same profound, many-layered stories to the assembled sages.