Previous Verse
Next Verse

Shloka 31

Rudra’s Cosmic Dance and the Recognition of Rudra–Nārāyaṇa Unity (Īśvara-gītā Continuation)

एको वेदो बहुशाखो ह्यनन्तस् त्वामेवैकं बोधयत्येकरूपम् / वेद्यं त्वां शरणं ये प्रपन्ना- स्तेषां शान्तिः शाश्वती नेतरेषाम्

eko vedo bahuśākho hyanantas tvāmevaikaṃ bodhayatyekarūpam / vedyaṃ tvāṃ śaraṇaṃ ye prapannā- steṣāṃ śāntiḥ śāśvatī netareṣām

الڤيدا واحدٌ وإن كثرت فروعه بلا نهاية؛ لكنه لا يعلّم إلا أنتَ—الواحدَ، ذا الحقيقة الواحدة. فالذين يعرفونك غايةَ المعرفة ويتخذونك ملجأً ينالون سلامًا أبديًّا؛ وليس كذلك الآخرون.

ekaḥone, single
ekaḥ:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeAdjective
Rooteka (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन; विशेषणम् (qualifier)
vedaḥVeda
vedaḥ:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeNoun
Rootveda (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन
bahu-śākhaḥhaving many branches
bahu-śākhaḥ:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeAdjective
Rootbahu (प्रातिपदिक) + śākhā (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; कर्मधारय-समासः (बह्व्यः शाखाः यस्य)
hiindeed, for
hi:
Sambandha/Avyaya (अव्यय-प्रयोग)
TypeIndeclinable
Roothi (अव्यय)
Formनिपात (particle/emphasis)
anantaḥendless
anantaḥ:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeAdjective
Rootananta (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; विशेषणम्
tvāmyou
tvām:
Karma (कर्म/Object)
TypeNoun
Roottvad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम, द्वितीया (2nd/Accusative), एकवचन
evaonly, indeed
eva:
Avyaya (अव्यय)
TypeIndeclinable
Rooteva (अव्यय)
Formनिपात (restrictive particle)
ekamas one
ekam:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeAdjective
Rooteka (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; विशेषणम् (tvām इति विशेष्यस्य)
bodhayatimakes known, teaches
bodhayati:
Kriyā (क्रिया)
TypeVerb
Rootbudh (धातु) (णिच् causative: bodhaya-)
Formलट् (Present), प्रथमपुरुष (3rd person), एकवचन; परस्मैपदम
eka-rūpamone-formed, of one nature
eka-rūpam:
Karma (कर्म; bodhayati इत्यस्य बोध्य-वस्तु)
TypeAdjective
Rooteka (प्रातिपदिक) + rūpa (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; कर्मधारय-समासः (एकं रूपं यस्य/एकरूपम्)
vedyamto be known, knowable
vedyam:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeAdjective
Rootvid (धातु) → vedya (कृदन्त/प्रातिपदिक)
Formकृत्य-प्रत्यय (यत्), नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; ‘to be known’
tvāmyou
tvām:
Karma (कर्म; प्रपन्नाः इत्यस्य)
TypeNoun
Roottvad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम, द्वितीया, एकवचन
śaraṇamrefuge
śaraṇam:
Karma (कर्म; ‘as refuge’)
TypeNoun
Rootśaraṇa (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; ‘refuge’ (tvām इत्यस्य समानाधिकरण-विशेषणवत्)
yethose who
ye:
Karta (कर्ता; प्रपन्नाः)
TypeNoun
Rootyad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम, पुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; सम्बन्धबोधक (relative pronoun)
prapannāḥhave surrendered
prapannāḥ:
Karta (कर्ता; ye)
TypeVerb
Rootpra-√pad (धातु) → prapanna (कृदन्त)
Formक्त (past passive participle), पुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; ‘having taken refuge/surrendered’
teṣāmof them
teṣām:
Sambandha (सम्बन्ध/Genitive)
TypeNoun
Roottad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम, षष्ठी (6th/Genitive), बहुवचन
śāntiḥpeace
śāntiḥ:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeNoun
Rootśānti (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
śāśvatīeternal
śāśvatī:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeAdjective
Rootśāśvat (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; विशेषणम् (śāntiḥ इत्यस्य)
nanot
na:
Avyaya (अव्यय)
TypeIndeclinable
Rootna (अव्यय)
Formनिषेध (negation particle)
itareṣāmof others
itareṣām:
Sambandha (सम्बन्ध/Genitive)
TypeNoun
Rootitara (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी, बहुवचन; ‘of others’

Lord Kurma (Vishnu) instructing King Indradyumna (Ishvara Gita teaching context)

Primary Rasa: shanta

Secondary Rasa: adbhuta

V
Veda
I
Ishvara (Supreme Lord)

FAQs

It presents the Supreme as one, of a single essential nature, the ultimate object of knowledge taught by all Vedic branches—implying unity behind diverse doctrines and practices.

The verse emphasizes śaraṇāgati (taking refuge) and one-pointed recognition of the single Lord as the knowable reality—an Ishvara-centered contemplation aligned with the Kurma Purana’s Pashupata-oriented devotion and discipline.

By asserting one Lord known through the Veda’s many branches, it supports the Kurma Purana’s synthetic, non-sectarian thrust: the supreme Ishvara is one, while names and theological emphases (Shaiva/Vaishnava) are many.